越南法规
【越南法律中文翻译】宪法_..txt(宪法)
翻译日期: 2026-08-26
翻译工具: DeepSeek API
越南社会主义共和国国会
————:独立 - 自由 - 幸福
宪法
越南社会主义共和国
序言
经历数千年的历史,越南人民勤劳、创造性地劳动,英勇斗争建国卫国,铸就了爱国、团结、仁爱、坚强不屈的传统,并缔造了越南文明。
自1930年以来,在胡志明主席创立和锤炼的越南共产党领导下,我国人民为民族的独立、自由,为人民的幸福进行了长期、艰苦、充满牺牲的斗争。八月革命成功,1945年9月2日,胡志明主席宣读《独立宣言》,宣告越南民主共和国诞生,即现在的越南社会主义共和国。凭借全民族的意志和力量,在世界朋友的帮助下,我国人民在民族解放、国家统一、保卫祖国和履行国际义务的斗争中取得了伟大胜利,在革新事业中取得了巨大而具有历史意义的成就,带领国家走向社会主义。
将过渡时期社会主义建设国家纲领制度化,继承1946年宪法、1959年宪法、1980年宪法和1992年宪法,越南人民制定、施行和保护本宪法,以实现民富、国强、民主、公平、文明的目标。
第一章
政治制度
第一条
越南社会主义共和国是一个独立、拥有主权、统一和领土完整的国家,包括陆地、海岛、海域和领空。
第二条
1. 越南社会主义共和国是人民的、由人民掌握、为了人民的社会主义法治国家。
2. 越南社会主义共和国由人民做主;一切国家权力属于人民,其基础是工人阶级与农民阶级和知识分子队伍的联盟。
3. 国家权力是统一的,在行使立法权、行政权、司法权的过程中,国家机关之间有所分工、协调、监督。
第三条
国家保障和发扬人民当家作主的权利;承认、尊重、保护和保障人权、公民权利;实现民富、国强、民主、公平、文明的目标,使人人享有温饱、自由、幸福的生活,具备全面发展的条件。
第四条
1. 越南共产党——工人阶级的先锋队,同时也是劳动人民和越南民族的先锋队,是工人阶级、劳动人民和全民族利益的忠实代表,以马克思列宁主义和胡志明思想为思想基础,是国家和社会的领导力量。
2. 越南共产党与人民保持密切联系,为人民服务,接受人民的监督,对自己的决定向人民负责。
3. 越南共产党的各级组织和党员在宪法和法律框架内活动。
第五条
1. 越南社会主义共和国是共同生活在越南土地上的各民族统一的国家。
2. 各民族平等、团结、相互尊重、互相帮助共同发展;严禁一切民族歧视、分裂行为。
3. 国家语言为越南语。各民族有权使用本民族的语言、文字,保持民族本色,发扬本民族优良的风俗、习惯、传统和文化。
4. 国家实行全面发展的政策,创造条件使少数民族发挥内在力量,与国家共同发展。
第六条
人民通过直接民主、通过国会、人民议会以及通过国家其他机关实行的代议民主行使国家权力。
第七条
1. 国会代表和人民议会代表的选举依照普遍、平等、直接和无记名投票的原则进行。
按普遍、平等、直接和无记名投票原则进行。
2. 国会代表、人民议会代表在不再值得人民信任时,由选民或国会、人民议会罢免。
**第八条**
1. 国家依照宪法和法律组织和活动,以宪法和法律管理社会,实行民主集中制原则。
2. 国家机关、干部、公务员、职员必须尊重人民,全心全意为人民服务,密切联系人民,倾听人民意见并接受人民监督;坚决反对贪污、浪费及一切官僚主义、傲慢、衙门作风的表现。
**第九条**
1. 越南祖国阵线是政治联盟组织,是各政治组织、政治—社会组织、社会组织及各阶级、社会阶层、民族、宗教中的代表性个人和定居国外的越南人的自愿联合组织。
越南祖国阵线是人民政权的政治基础;代表、保护人民的合法、正当权益;集合、发扬全民族大团结力量,实行民主,加强社会共识;进行监督、社会反辩;参与建党、建国,开展人民对外活动,为建设与保卫祖国作出贡献。
2. 越南工会、越南农民协会、胡志明共产主义青年团、越南妇女联合会、越南退伍军人协会是在自愿基础上成立的政治—社会组织,代表并保护本组织成员、会员的合法、正当权益;与阵线的其他成员组织在越南祖国阵线中协调和统一行动。
3. 越南祖国阵线、阵线各成员组织及其他社会组织在宪法和法律框架内活动。国家为越南祖国阵线、阵线各成员组织及其他社会组织开展活动创造条件。
**第十条**
越南工会是工人阶级和劳动者的政治—社会组织,在自愿基础上成立,代表劳动者,关心并保护劳动者的合法、正当权益;参与国家管理、经济社会管理;参与检查、监察、监督国家机关、组织、单位、企业涉及劳动者权利和义务的活动;宣传、动员劳动者学习、提高文化水平、职业技能,遵守法律,建设和保卫祖国。
**第十一条**
1. 越南祖国是神圣的、不可侵犯的。
2. 一切反对独立、主权、统一和领土完整,反对建设和保卫祖国事业的行为,均受到严惩。
**第十二条**
越南社会主义共和国一贯奉行独立、自主、和平、友好、合作与发展的对外路线;对外关系多边化、多样化,在尊重独立、主权和领土完整、互不干涉内政、平等互利的基础上主动积极地融入国际、开展国际合作;遵守《联合国宪章》和越南社会主义共和国作为成员国的国际条约;是国际社会的朋友、可靠伙伴和负责任成员,致力于国家、民族利益,为世界和平、民族独立、民主和社会进步事业作出贡献。
**第十三条**
1. 越南社会主义共和国国旗为长方形,宽度为长度的三分之二,红底,中间有五角金星。
2. 越南社会主义共和国国徽为圆形,红底,中间有五角金星,周围有稻穗,下方有半个齿轮和“越南社会主义共和国”字样。
3. 越南社会主义共和国国歌是《进军歌》的曲调和歌词。
4. 越南社会主义共和国国庆日是
独立宣言于1945年9月2日发表。
5. 越南社会主义共和国首都是河内。
**第二章**
**人权,公民的基本权利和义务**
**第十四条**
1. 在越南社会主义共和国,人权、公民在政治、民事、经济、文化、社会方面的权利,均依照宪法和法律予以承认、尊重、保护和保障。
2. 人权、公民权利仅在国防、国家安全、社会秩序、社会安全、社会道德、社区健康所需的情况下,方可依照法律规定予以限制。
**第十五条**
1. 公民权利与公民义务不可分割。
2. 人人有义务尊重他人的权利。
3. 公民有责任履行对国家和社会义务。
4. 行使人权、公民权利不得侵犯国家、民族利益及他人的合法权益。
**第十六条**
1. 所有人在法律面前一律平等。
2. 任何人在政治、民事、经济、文化、社会生活中均不得受到歧视。
**第十七条**
1. 越南社会主义共和国公民是具有越南国籍的人。
2. 越南公民不得被驱逐出境或移交给其他国家。
3. 居住在外国的越南公民受越南社会主义共和国国家保护。
**第十八条**
1. 定居外国的越南人是越南民族共同体不可分割的组成部分。
4. 越南社会主义共和国国家鼓励并为定居外国的越南人创造条件,以维护和发扬越南民族的文化本色,保持与家庭和祖国的密切联系,为家乡和国家建设作出贡献。
**第十九条**
人人享有生命权。人的生命受法律保护。任何人不得被非法剥夺生命。
**第二十条**
1. 人人享有人身不可侵犯权,其健康、名誉和人格受法律保护;不受酷刑、暴力、胁迫、体罚或任何其他侵犯人身、健康、损害名誉、人格的对待形式。
2. 除现行犯情形外,未经人民法院决定、人民检察院决定或批准,任何人不得被逮捕。逮捕、拘留、羁押须依法定程序。
3. 人人有权依照法律规定捐献人体组织、器官和遗体。在人体上进行的医学、药学、科学试验或任何其他形式的试验,必须征得被试验人的同意。
**第二十一条**
1. 人人享有私生活、个人秘密和家庭秘密不可侵犯权;有权保护自己的名誉和声望。
关于私生活、个人秘密、家庭秘密的信息受法律保障安全。
2. 人人享有通信、电话、电报及其他形式的私人信息交流秘密权。
任何人不得非法拆阅、检查、扣押他人的通信、电话、电报及其他形式的私人信息交流。
**第二十二条**
1. 公民享有合法住所权。
2. 人人享有住所不可侵犯权。未经本人同意,任何人不得擅自进入他人住所。
3. 搜查住所须依法定程序。
**第二十三条**
公民享有在国内自由迁徙和居住的权利,有权出国和从国外回国。行使上述权利由法律规定。
**第二十四条**
1. 人人享有信仰、宗教自由权,有信仰或不信仰某一宗教的权利。各宗教在法律面前一律平等。
2. 国家尊重和保护信仰、宗教自由权。
3. 任何人不得侵犯信仰、宗教自由,或利用信仰、宗教违反法律。
**第二十五条**
公民享有言论自由、新闻自由、获取信息权、集会自由、结社自由、示威自由。行使上述权利由法律规定。
**第二十六条**
1. 男女公民在各方面一律平等。国家制定政策保障性别平等权利和机会。
2. 国家、社会和家庭为妇女全面发展创造条件,发挥妇女在社会中的作用。
3. 严禁性别歧视。
**第二十七条**
年满十八周岁的公民有选举权,年满二十一周岁的公民有竞选国会代表、人民议会代表的权利。上述权利的行使由法律规定。
**第二十八条**
1. 公民有权参与国家和社会管理,参与讨论并就基层、地方和全国性问题向国家机关提出建议。
2. 国家为公民参与国家和社会管理创造条件;在接收、反馈公民意见和建议方面公开、透明。
**第二十九条**
年满十八周岁的公民在国家组织全民公决时有表决权。
**第三十条**
1. 任何人有权就国家机关、组织、个人的违法行为向有管辖权的机关、组织、个人提出申诉、控告。
2. 有管辖权的机关、组织、个人必须受理并解决申诉、控告。受损害者有权依法获得物质、精神损害赔偿并恢复名誉。
3. 严禁对申诉人、控告人进行报复,或利用申诉、控告权诬告、诽谤陷害他人。
**第三十一条**
1. 被指控犯罪的人在依照法定程序被证明有罪且法院的定罪判决已发生法律效力之前,被视为无罪。
2. 被指控犯罪的人必须得到法院在法定期限内及时、公正、公开的审判。法律规定不公开审理的案件,宣判必须公开。
3. 任何人不得因同一犯罪行为被两次定罪。
4. 被逮捕、拘留、羁押、立案追诉、调查、起诉、审判的人有权自行辩护,或委托律师或他人为其辩护。
5. 被非法逮捕、拘留、羁押、立案追诉、调查、起诉、审判、执行刑罚的人有权获得物质、精神损害赔偿并恢复名誉。在逮捕、拘留、羁押、立案追诉、调查、起诉、审判、执行刑罚过程中违反法律给他人造成损害的人,必须依法处理。
**第三十二条**
1. 任何人有权拥有合法收入、积蓄财产、住房、生活资料、生产资料、在企业或其他经济组织中的出资份额。
2. 私有财产权和继承权受法律保护。
3. 确因国防、安全或国家利益、紧急状态、防灾减灾的需要,国家按市场价格有偿征购或征用组织、个人的财产。
**第三十三条**
任何人有权在法律不禁止的行业自由经营。
**第三十四条**
公民有权获得社会保障。
**第三十五条**
1. 公民有权工作、选择职业、就业和工作地点。
2. 劳动者享有公平、安全工作条件的保障;享有工资和休息制度。
3. 严禁歧视、强迫劳动、使用未满最低劳动年龄的劳动者。
**第三十六条**
1. 男女有结婚、离婚的权利。婚姻遵循自愿、进步、一夫一妻、夫妻平等、相互尊重的原则。
2. 国家保护婚姻和家庭,保护母亲和儿童的利益。
**第三十七条**
1. 儿童受国家、家庭和社会保护、照顾和教育;有权参与涉及儿童的事务。严禁侵害、虐待、遗弃、滥用、剥削劳动力及其他侵犯儿童权利的行为。
2. 国家、家庭和社会为青年创造学习、劳动、娱乐、发展体力和智力、培养道德、民族传统和公民意识的条件;使青年在创造性劳动和保卫祖国的事业中发挥先锋作用。
3. 老年人受国家、家庭和社会尊重、照顾,并在建设和保卫祖国的事业中发挥其作用。
**第三十八条**
1. 任何人有权获得健康保护和照顾,在……方面享有平等权利。
使用医疗服务,并有义务执行防疫、诊病、治病的规定。
2. 严禁威胁他人及社区生命、健康的行为。
**第三十九条**
公民有学习和受教育的权利和义务。
**第四十条**
人人有科学研究、技术研究、文学艺术创作并从这些活动中获益的权利。
**第四十一条**
人人有享受和接触文化价值、参与文化生活、使用文化设施的权利。
**第四十二条**
公民有权确定自己的民族成分,使用母语,选择交际语言。
**第四十三条**
人人有权在清洁的环境中生活,并有义务保护环境。
**第四十四条**
公民有忠于祖国的义务。
背叛祖国是最严重的罪行。
**第四十五条**
1. 保卫祖国是公民的神圣义务和崇高权利。
2. 公民必须履行兵役义务并参加建设全民国防。
**第四十六条**
公民有遵守宪法和法律的义务;参加保卫国家安全、社会秩序和安全,并遵守公共生活准则。
**第四十七条**
人人有依法纳税的义务。
**第四十八条**
在越南定居的外国人必须遵守越南宪法和法律;其生命、财产及合法权益受越南法律保护。
**第四十九条**
为自由和民族独立、为社会主义、民主与和平或为科学事业而斗争遭受迫害的外国人,越南社会主义共和国国家考虑准予居留。
**第三章**
**经济、社会、文化、教育、科学、技术与环境**
**第五十条**
越南社会主义共和国建设独立、自主的经济,发挥内力,融入国际,加强国际合作,与文化发展紧密相连,实现社会进步与公平,保护环境,实现国家工业化、现代化。
**第五十一条**
1. 越南经济是社会主义定向的市场经济,多种所有制形式、多种经济成分并存;国有经济发挥主导作用。
2. 各经济成分都是国民经济的重要组成部分。各经济成分的主体在法律面前平等,依法合作与竞争。
3. 国家鼓励、创造条件使商人、企业及其他个人、组织投资、生产、经营;可持续发展各经济部门,为建设国家作贡献。个人、组织投资、生产、经营的合法财产受法律保护,不被国有化。
**第五十二条**
国家在尊重市场规律的基础上建立和完善经济体制,调节经济;实行国家管理中的分工、分级、分权;促进区域经济联动,保证国民经济的统一性。
**第五十三条**
土地、水资源、矿产资源、海域、空域资源、其他自然资源以及由国家投资、管理的财产是全民所有的公共财产,由国家作为所有者代表统一管理。
**第五十四条**
1. 土地是国家的特殊资源,是发展国家的重要资源,依法管理。
2. 组织、个人由国家交付土地、出租土地、承认土地使用权。土地使用人可转让土地使用权,依法行使权利和履行义务。土地使用权受法律保护。
3. 国家在确因国防、安全目的;为国家和公共利益发展经济-社会确属必要的情况下,依法收回组织、个人正在使用的土地。收回土地必须公开、透明,并依法补偿。
4. 国家在确因法律规定为执行国防、安全任务或在战争状态、紧急状态、防灾减灾情况下,征用土地。
**第五十五条**
1. 国家财政预算、国家储备、国家财政基金及其他公共财政资源由国家统一管理,必须高效、公平、公开、透明、依法使用。
2. 国家财政预算包括中央财政预算和地方财政预算,其中中央财政预算发挥主导作用,保障国家的专属任务。国家财政预算的收支必须编制预算并由法律规定。
3. 国家货币单位为越南盾。国家保障国家货币币值的稳定。
**第五十六条**
各机关、组织、个人在经济—社会活动和国家管理中必须厉行节约、反对浪费、预防和打击腐败。
**第五十七条**
1. 国家鼓励、创造条件让组织、个人为劳动者创造就业机会。
2. 国家保护劳动者、用人单位的合法权益,并创造条件建设进步、和谐、稳定的劳动关系。
**第五十八条**
1. 国家、社会投资发展保护、照顾人民健康的事业,实现全民医疗保险,对少数民族同胞、山区、海岛和经济—社会条件特别困难地区的同胞实行优先保健政策。
2. 国家、社会和家庭有责任保护、照顾母亲和儿童的健康,实行计划生育。
**第五十九条**
1. 国家、社会对有功于国家的人予以尊崇、奖励,实行优待政策。
2. 国家为公民平等享有社会福利创造机会,发展社会保障体系,对老年人、残疾人、贫困者及其他处境困难者实行救助政策。
3. 国家制定住房发展政策,为所有人创造居住条件。
**第六十条**
1. 国家、社会关心建设和发展先进、富有民族本色的越南文化,吸收人类文化精华。
2. 国家、社会发展文学、艺术,以满足人民多样、健康的精神需求;发展大众传媒,以满足人民的信息需求,服务于建设和保卫祖国的事业。
3. 国家、社会创造环境,建设温饱、进步、幸福的越南家庭;培养健康、有文化、富有爱国心、具有团结精神、主人翁意识和公民责任的越南人。
**第六十一条**
1. 发展教育是头等国策,旨在提高民智、发展人力资源、培养人才。
2. 国家优先投资并吸引其他投资来源用于教育;关心学前教育;保障初等教育为义务教育,国家不收取学费;逐步普及中等教育;发展高等教育、职业教育;实行合理的奖学金、学费政策。
3. 国家优先发展山区、海岛、少数民族同胞地区和经济—社会条件特别困难地区的教育;优先使用、发展人才;为残疾人和贫困者创造学习文化和学习职业的条件。
**第六十二条**
1. 发展科学技术是头等国策,在国家经济—社会发展事业中发挥关键作用。
2. 国家优先投资并鼓励组织、个人投资研究、发展、转让、有效应用科学技术成果;保障科学技术研究权;保护知识产权。
3. 国家为所有人参与并享受科学技术活动带来的利益创造条件。
**第六十三条**
1. 国家制定环境保护政策;有效、可持续地管理和使用自然资源;保护自然、生物多样性;主动预防和抗击自然灾害,应对气候变化。
2. 国家鼓励一切环境保护活动,发展、使用新能源、可再生能源。
3. 造成环境污染、使资源枯竭的组织、个人必须依法承担责任。
对大自然和生物多样性造成损害的行为,必须受到严肃处理,并负有修复、赔偿损失的义务。
**第四章**
**保卫祖国**
**第六十四条**
保卫越南社会主义祖国是全民的事业。
国家巩固和加强全民国防和人民安宁,其核心是人民武装力量;发挥国家的综合力量,以牢固保卫祖国,为维护地区和世界和平作出贡献。
机关、组织、公民必须充分履行国防和安宁任务。
**第六十五条**
人民武装力量绝对忠于祖国、人民、党和国家,负有保卫祖国的独立、主权、统一、领土完整,国家安全以及社会秩序、安全的任务;保卫人民、党、国家和社会主义制度;与全民共同建设国家并履行国际义务。
**第六十六条**
国家建设革命化、正规化、精锐化、逐步现代化的人民军队,拥有合理的常备力量、雄厚的预备役动员力量和强大而广泛的自卫民兵力量,作为执行国防任务的核心。
**第六十七条**
国家建设革命化、正规化、精锐化、逐步现代化的人民公安,作为执行保卫国家安全、保障社会秩序、安全,打击、预防犯罪任务的核心。
**第六十八条**
国家发扬人民的爱国精神和革命英雄主义,对全民进行国防和安宁教育;建设国防、安宁工业;保障人民武装力量的装备,将国防、安宁与经济相结合,经济与国防、安宁相结合;实行军队后方政策;保障干部、战士、工人、职员与人民军队、人民公安活动性质相适应的物质、精神生活;建设强大的人民武装力量,不断增强保卫祖国的能力。
**第五章**
**国会**
**第六十九条**
国会是人民的最高代表机关,是越南社会主义共和国的最高国家权力机关。
国会行使立宪权、立法权,决定国家的重大问题,并对国家的活动进行最高监督。
**第七十条**
国会有以下任务和权限:
1. 制定宪法和修改宪法;制定法律和修改法律;
2. 行使对遵守宪法、法律和国会决议的最高监督权;审议国家主席、国会常务委员会、政府、最高人民法院、最高人民检察院、国家选举委员会、国家审计署及国会设立的其他机关的工作报告;
3. 决定国家经济社会发展的基本目标、指标、政策和任务;
4. 决定国家财政、货币的基本政策;规定、修改或取消各种税收;决定中央预算和地方预算之间各项收入与支出任务的划分;决定国家债务、公共债务、政府债务的安全限额;决定国家预算草案和中央预算分配,批准国家预算决算;
5. 决定国家的民族政策、宗教政策;
6. 规定国会、国家主席、政府、人民法院、人民检察院、国家选举委员会、国家审计署、地方政权及国会设立的其他机关的组织和活动;
7. 选举、免职、罢免国家主席、国家副主席、国会主席、国会副主席、国会常务委员会委员、民族委员会主席、国会各委员会主任、政府总理、最高人民法院院长、最高人民检察院检察长、国家选举委员会主席、国家审计署总审计长及国会设立的其他机关负责人;批准关于任命、
免任、罢免政府副总理、部长及政府其他成员,最高人民法院法官;批准国防与安全委员会、国家选举委员会成员名单。
当选后,国家主席、国会主席、政府总理、最高人民法院院长必须宣誓忠诚于祖国、人民和宪法;
8. 对国会选举或批准的任职人员进行信任投票;
9. 决定设立、撤销政府的部、部级机关;设立、解散、合并、划分、调整直属中央的省、直辖市、特别行政经济单位的行政地界;依照宪法和法律的规定设立、撤销其他机关;
10. 废除国家主席、国会常务委员会、政府、政府总理、最高人民法院、最高人民检察院与宪法、法律、国会决议相抵触的文件;
11. 决定大赦;
12. 规定人民武装力量中的军衔、军级,外交衔级及其他国家衔级;规定勋章、奖章和国家荣誉称号;
13. 决定战争与和平问题;规定紧急状态及其他保障国防和国家安全的特别措施;
14. 决定对外基本政策;批准、决定加入或终止与战争、和平、国家主权、越南社会主义共和国在国际和地区重要组织中的成员资格、涉及人权、公民基本权利和义务的国际条约以及其他与法律、国会决议相抵触的国际条约的效力;
15. 决定全民公决。
**第七十一条**
1. 每届国会的任期为五年。
2. 在国会任期届满前六十日,新一届国会必须选举完成。
3. 在特殊情况下,如经至少三分之二国会代表表决赞成,国会可根据国会常务委员会的提议决定缩短或延长其任期。除发生战争的情况外,一届国会任期的延长不得超过十二个月。
**第七十二条**
国会主席主持国会各次会议;签署证明国会的宪法、法律、决议;领导国会常务委员会的工作;组织落实国会的对外关系;与国会代表保持联系。
国会副主席按照国会主席的分工协助国会主席执行任务。
**第七十三条**
1. 国会常务委员会是国会的常设机关。
2. 国会常务委员会由国会主席、各副主席和委员组成。
3. 国会常务委员会成员人数由国会决定。国会常务委员会成员不得同时为政府成员。
4. 每届国会的国会常务委员会履行其任务和权限,直至新一届国会选举产生新的国会常务委员会。
**第七十四条**
国会常务委员会具有下列任务和权限:
1. 组织筹备、召集并主持国会会议;
2. 就国会交办的问题颁布法令;解释宪法、法律、法令;
3. 监督宪法、法律、国会决议、法令、国会常务委员会决议的执行;监督政府、最高人民法院、最高人民检察院、国家审计机关及国会设立的其他机关的活动;
4. 暂停执行政府、政府总理、最高人民法院、最高人民检察院与宪法、法律、国会决议相抵触的文件,并在最近一次会议上提请国会决定废除该文件;废除政府、政府总理、最高人民法院、最高人民检察院与法令、国会常务委员会决议相抵触的文件;
5. 指导、调节、协调民族委员会和国会各委员会的活动;引导并保障国会代表的活动条件;
6. 提请国会选举、免职、罢免国家主席、国会主席、国会副主席、国会常务委员会委员、民族委员会主席、国会各委员会主任、国家选举委员会主席、国家审计长;
7. 监督并指导人民议会的活动;废除中央直辖省、市人民议会作出的与宪法、法律及上级国家机关文件相抵触的决议;在该中央直辖省、市人民议会严重损害人民利益的情况下,解散该人民议会;
8. 决定设立、解散、合并、划分、调整中央直辖省、市以下行政单位的地域界限;
9. 在国会无法召开会议的情况下,决定宣布战争状态,并须在最近一次会议上报告国会决定;
10. 决定总动员或局部动员;在全国或各地方颁布、废除紧急状态;
11. 开展国会的对外关系;
12. 批准越南社会主义共和国特命全权大使的任免建议;
13. 根据国会的决定组织全民公决。
**第七十五条**
1. 民族委员会由主席、各位副主席和各位委员组成。民族委员会主席由国会选举;民族委员会各位副主席和各位委员由国会常务委员会批准。
2. 民族委员会研究并就民族工作向国会提出建议;行使对民族政策、山区和少数民族同胞地区经济社会发展计划执行情况的监督权。
3. 民族委员会主席可应邀出席政府讨论民族政策执行情况的会议。政府颁布执行民族政策的规定时,必须征求民族委员会的意见。
4. 民族委员会具有国会各委员会在第七十六条第二款规定的其他任务和权限。
**第七十六条**
1. 国会各委员会由主任、各位副主任和各位委员组成。委员会主任由国会选举;委员会各位副主任和各位委员由国会常务委员会批准。
2. 国会各委员会审查法律草案、法律建议案、其他草案及由国会或国会常务委员会交付的报告;在法律规定的任务、权限范围内行使监督权;就属于委员会活动范围内的问题提出建议。
3. 国会各委员会的设立、解散由国会决定。
**第七十七条**
1. 民族委员会、国会各委员会有权要求政府成员、最高人民法院院长、最高人民检察院检察长、国家审计长及相关个人就必要问题作报告、说明或提供材料。被要求者负有满足该要求的责任。
2. 国家机关有责任研究并答复民族委员会和国会各委员会的建议。
**第七十八条**
必要时,国会设立临时委员会以研究、审查某一草案或调查某一特定问题。
**第七十九条**
1. 国会代表是人民在选举出自己的选举单位及全国人民的意志和愿望的代表。
2. 国会代表与选民保持密切联系,接受选民监督,收集并向国会、有关机关和组织如实反映选民的意见和愿望;实行与选民接触并向选民报告代表及国会活动的制度;答复选民的要求和建议;跟踪、督促解决申诉、控告事项,并引导、帮助行使申诉、控告权。
3. 国会代表负责宣传和动员人民遵守宪法和法律。
**第八十条**
**第八十条**
1. 国会代表有权质询国家主席、国会主席、政府总理、各部部长和政府其他成员、最高人民法院院长、最高人民检察院检察长、国家审计长。
2. 被质询人必须在国会会议期间或国会两届会议之间的国会常务委员会会议期间向国会答复;在必要情况下,国会、国会常务委员会允许其书面答复。
3. 国会代表有权要求机关、组织、个人提供与该机关、组织、个人的任务相关的信息、资料。该机关、组织、个人的负责人有责任在法定期限内答复国会代表要求的问题。
**第八十一条**
未经国会同意,或在国会不举行会议期间未经国会常务委员会同意,不得逮捕、拘留、羁押、起诉国会代表;在国会代表犯有现行罪而被暂时拘留的情况下,拘留机关必须立即报告,以便国会或国会常务委员会审议、决定。
**第八十二条**
1. 国会代表有责任充分履行代表职责,有权参加担任民族委员会或国会各委员会成员。
2. 国会常务委员会、政府总理、政府副总理、各部部长、部级机关首长和国家其他机关有责任为国会代表履行代表职责创造条件。
3. 国家保障国会代表的活动经费。
**第八十三条**
1. 国会公开举行会议。在必要情况下,根据国家主席、国会常务委员会、政府总理或至少三分之一国会代表总数的提议,国会决定举行秘密会议。
2. 国会每年举行两次会议。当国家主席、国会常务委员会、政府总理或至少三分之一国会代表总数要求时,国会举行非常会议。国会常务委员会召集国会会议。
3. 新一届国会第一次会议最迟应在国会代表选举之日起六十天内召集,由上一届国会主席致开幕词并主持会议,直至新一届国会选出国会主席。
**第八十四条**
1. 国家主席、国会常务委员会、民族委员会、国会各委员会、政府、最高人民法院、最高人民检察院、国家审计机关、越南祖国阵线中央委员会和阵线成员组织的中央机关有权向国会呈递法律草案,向国会常务委员会呈递法令草案。
2. 国会代表有权向国会、国会常务委员会呈递关于法律、法令的建议以及法律草案、法令草案。
**第八十五条**
1. 国会法律、决议必须获得超过国会代表总数二分之一的代表表决赞成;制定宪法、修改宪法、决定缩短或延长国会任期、罢免国会代表的情况,必须获得至少三分之二国会代表总数表决赞成。
国会常务委员会的法令、决议必须获得超过国会常务委员会成员总数二分之一的成员表决赞成。
2. 法律、法令必须最迟在通过之日起十五日内公布,但国家主席提议重新审议法令的情况除外。
**第五章**
**国家主席**
**第八十六条**
国家主席是国家元首,代表越南社会主义共和国对内对外事务。
**第八十七条**
国家主席由国会在国会代表中选举产生。
国家主席对国会负责并向国会报告工作。
国家主席的任期与国会的任期相同。当国会任期届满时,国家主席继续履行职责,直至新一届国会选出国家主席。
**第八十八条**
国家主席具有以下任务和权限:
1. 公布宪法、法律、法令;提议国会常务委员会……
国会自收到该法令之日起十日内进行审查;如果该法令仍获得国会常务委员会表决赞成而国家主席仍不同意,则国家主席提请国会最近一次会议决定;
2. 提请国会选举、免职、罢免国家副主席、政府总理;根据国会决议,任命、免职、免去政府副总理、部长和政府其他成员的职务;
3. 提请国会选举、免职、罢免最高人民法院院长、最高人民检察院检察长;根据国会决议,任命、免职、免去最高人民法院法官职务;任命、免职、免去最高人民法院副院长、其他法院法官、最高人民检察院副检察长、检察员职务;决定特赦;根据国会决议,公布大赦决定;
4. 决定授予勋章、奖章、国家奖项、国家荣誉称号;决定准许加入越南国籍、退出越南国籍、恢复越南国籍或剥夺越南国籍;
5. 统率人民武装力量,担任国防与安全委员会主席;决定授予、晋升、降级、剥夺将级军衔、海军准都督、副都督、都督军衔;任命、免职、免去总参谋长、越南人民军总政治局主任职务;根据国会或国会常务委员会决议,公布、废止宣布战争状态的决定;根据国会常务委员会决议,发布总动员或局部动员令,公布、废止紧急状态;在国会常务委员会无法召开会议的情况下,公布、废止在全国或各地方实行的紧急状态;
6. 接受外国特命全权大使;根据国会常务委员会决议,任命、免职;决定派遣、召回越南社会主义共和国特命全权大使;授予大使衔级;决定以国家名义进行谈判、签订国际条约;提请国会批准、决定加入或终止第70条第14款规定的国际条约的效力;决定批准、加入或终止以国家名义签订的其他国际条约的效力。
**第八十九条**
1. 国防与安全委员会包括主席、副主席和委员。国防与安全委员会成员名单由国家主席提请国会批准。
国防与安全委员会按照集体制度工作,并以多数表决作出决定。
2. 国防与安全委员会提请国会决定战争状态,如国会无法召开会议,则提请国会常务委员会决定;动员国家一切力量和潜力保卫祖国;在战争情况下执行国会交予的特别任务和权限;决定人民武装力量参与有助于维护地区及世界和平的活动。
**第九十条**
国家主席有权出席国会常务委员会会议、政府会议。
国家主席有权要求政府就国家主席认为为履行其任务和权限所必需的问题召开会议进行讨论。
**第九十一条**
国家主席颁布命令、决定以履行其任务和权限。
**第九十二条**
国家副主席由国会在国会代表中选举产生。
国家副主席协助国家主席履行任务,并可受国家主席委托代行国家主席的部分任务。
**第九十三条**
国家主席长期不能工作时,由国家副主席代行国家主席职权。
在国家主席缺位的情况下,由国家副主席代行国家主席职权,直至国会选出新任国家主席。
**第六章**
**政府**
**第九十四条**
政府是越南社会主义共和国最高国家行政机关,行使行政权,是国会的执行机关。
政府向国会负责并报告工作,向国会、国会常务委员会、国家主席报告工作。
**第九十五条**
1. 政府包括政府总理、各位政府副总理、各位部长及部级机关首长。
政府机构设置及成员人数由国会决定。
政府按照集体制度工作,实行少数服从多数决策。
2. 政府总理是政府首脑,就政府的活动及被交付的任务向国会负责;向国会、国会常务委员会、国家主席报告政府和政府总理的工作。
3. 政府副总理协助政府总理按照总理的分工履行职责,并就所分管的任务向政府总理负责。当政府总理不在时,由政府总理授权的一名政府副总理代行总理职责,领导政府工作。
4. 部长、部级机关首长就所负责分管的行业、领域向政府总理、政府和国会承担个人责任,并与政府其他成员共同对政府的活动承担集体责任。
**第九十六条**
政府具有下列任务和权限:
1. 组织实施宪法、法律、国会的决议、国会常务委员会的法令和决议、国家主席的命令和决定;
2. 提出、制定政策呈报国会、国会常务委员会决定或依职权决定,以执行本条规定的任务和权限;向国会呈报法律草案、国家预算草案及其他草案;向国会常务委员会呈报法令草案;
3. 统一管理经济、文化、社会、教育、医疗、科学、技术、环境、信息、传媒、对外、国防、国家安全、社会秩序和安全;执行总动员令或局部动员令、颁布紧急状态令及为保卫祖国、保障人民生命财产所必需的其他措施;
4. 呈报国会决定设立、撤销部、部级机关;设立、解散、合并、划分、调整中央直辖市、省及特别行政经济单位的行政地界;呈报国会常务委员会决定设立、解散、合并、划分、调整省级以下行政单位的行政地界;
5. 统一管理国家行政;对国家各机关中的干部、公务员、职员和公务实施管理;组织监察、检查工作,解决申诉、控告,预防和打击国家机关中的官僚主义、腐败现象;领导各部、部级机关、政府所属机关及各级人民委员会的工作;指导、检查人民议会执行上级国家机关文件的情况;为人民议会依法履行职责和权限创造条件;
6. 保护国家和社会的利益、人权、公民权;保障社会秩序和安全;
7. 根据国家主席的授权,以国家名义组织谈判、签署国际条约;决定以政府名义签署、加入、批准或终止国际条约的效力,但须提交国会批准的本法第七十条第14款规定的国际条约除外;保护国家利益及越南组织和公民在国外的合法权益;
8. 在履行自身任务和权限过程中,与越南祖国阵线中央委员会和各政治—社会组织的中央机关进行配合。
**第九十七条**
政府的任期与国会的任期相同。当国会任期届满时,政府继续履行职责直至新一届国会成立政府。
**第九十八条**
政府总理由国家主席在国会代表中提名选举产生。
**第二十五条**
政府总理有下列任务和权限:
1. 领导政府的工作;领导政策制定和组织实施法律的工作;
2. 领导并对从中央到地方的国家行政系统的活动负责,保障国家行政的统一性和畅通性;
3. 提请国会批准对政府副总理、部长和政府其他成员的任命、免职、革职建议;任命、免职、革职副部长、部级机关和部同级机关的相当职务;批准省级直辖市人民委员会主席、副主席的选举、免职并决定其调动、革职;
4. 暂停执行或废止部长、部级机关首长、省级直辖市人民委员会、人民委员会主席的与宪法、法律和上级国家机关文件相抵触的文件;暂停执行省级直辖市人民议会与宪法、法律和上级国家机关文件相抵触的决议,同时建议国会常务委员会予以废止;
5. 决定并指导属于政府任务和权限范围内的国际条约的谈判、签署、加入的指导工作;组织实施越南社会主义共和国为成员国的国际条约;
6. 通过大众传媒就属于政府和政府总理职权范围内的重大问题向人民实行报告制度。
**第九十九条**
1. 部长、部级机关首长是政府成员,是部、部级机关的领导人,领导部、部级机关的工作;对分工负责的行业、领域负责国家管理;在全国范围内组织实施和跟踪检查与本行业、领域相关的法律实施情况。
2. 部长、部级机关首长向政府、政府总理报告工作;就属于其管理责任范围内的重大问题向人民实行报告制度。
**第一百条**
政府、政府总理、部长、部级机关首长颁布法律文件以履行自己的任务和权限,检查这些文件的执行情况,并按照法律规定处理违法的文件。
**第一百零一条**
越南祖国阵线中央委员会主席和政治社会组织中央机关负责人,在政府讨论相关问题时,应邀出席政府会议。
**第七章**
**人民法院和人民检察院**
**第一百零二条**
1. 人民法院是越南社会主义共和国的审判机关,行使司法权。
2. 人民法院包括最高人民法院和其他由法律规定的法院。
3. 人民法院的任务是保护正义,保护人权、公民权,保护社会主义制度,保护国家利益,保护组织和个人的合法权利和利益。
**第一百零三条**
1. 人民法院的初审实行人民陪审员参加的制度,但按照简易程序审理的案件除外。
2. 法官、人民陪审员独立审判,只服从法律;严禁机关、组织、个人干涉法官、人民陪审员的审判工作。
3. 人民法院公开审判。在需要保守国家秘密、维护民族淳风美俗、保护未成年人或根据当事人的正当要求保守隐私的特殊情况下,人民法院可以进行不公开审理。
4. 人民法院实行集体审判并按多数决作出决定,但按照简易程序审理的案件除外。
5. 审判中的辩论原则得到保障。
6. 初审、上诉审制度得到保障。
7. 犯罪嫌疑人、被告人的辩护权,当事人的合法利益保护权得到保障。
**第一百零四条**
1. 最高人民法院是越南社会主义共和国的最高审判机关。
2. 最高人民法院监督其他法院的审判工作,但法律规定的情形除外。
3. 最高人民法院负责总结审判实践经验,保障法律在审判中的统一适用。
**第一百零五条**
1. 最高人民法院院长的任期与国会任期相同。其他法院院长的任命、免职、撤职及任期由法律规定。
2. 最高人民法院院长对国会负责并报告工作;在国会闭会期间,对国会常务委员会、国家主席负责并报告工作。其他法院院长的工作报告制度由法律规定。
3. 法官的任命、批准、免职、撤职、任期以及人民陪审员的选举、任期由法律规定。
**第一百零六条**
人民法院已经发生法律效力的判决、裁定,必须得到国家机关、组织、个人的尊重;有关国家机关、组织、个人必须严格遵守执行。
**第一百零七条**
1. 人民检察院行使公诉权,对司法活动进行检察监督。
2. 人民检察院包括最高人民检察院和其他由法律规定的人民检察院。
3. 人民检察院负有维护法律、保障人权和公民权利、维护社会主义制度、维护国家利益以及组织和个人合法权益的职责,为保障法律得到严格遵守和统一执行作出贡献。
**第一百零八条**
1. 最高人民检察院检察长的任期与国会任期相同。其他人民检察院检察长和检察员的任命、免职、撤职、任期由法律规定。
2. 最高人民检察院检察长对国会负责并报告工作;在国会闭会期间,对国会常务委员会、国家主席负责并报告工作。其他人民检察院检察长的工作报告制度由法律规定。
**第一百零九条**
1. 人民检察院由检察长领导。下级人民检察院检察长受上级人民检察院检察长领导。下级人民检察院检察长统一受最高人民检察院检察长领导。
2. 检察员在行使公诉权和检察监督司法活动时,遵守法律并接受人民检察院检察长的指导。
**第九章**
**地方政权**
**第一百一十条**
1. 越南社会主义共和国各行政单位划分如下:
全国划分为省、中央直辖市;
省划分为县、市社和省辖市;中央直辖市划分为郡、县、市社和同级行政单位;
县划分为乡、镇;市社和省辖市划分为坊和乡;郡划分为坊。
特别行政经济单位由国会设立。
2. 行政单位的设立、解散、合并、划分、调整行政地界,必须征求当地人民意见,并依照法律规定的程序和手续办理。
**第一百一十一条**
1. 地方政权在越南社会主义共和国各行政单位设立。
2. 地方政权层级包括人民议会和人民委员会,其组织与农村、城市、海岛、特别行政经济单位的特点相适应,由法律规定。
**第一百一十二条**
1. 地方政权在地方组织和保障宪法和法律的执行;决定法律规定的地方事务;接受上级国家机关的检查和监督。
2. 地方政权的任务和权限根据中央与地方国家机关之间以及各级地方政权之间的权限划分来确定。
3. 在必要情况下,地方政权可以被交付执行上级国家机关的某些任务,并须具备保障执行该任务的条件。
**第一条**
1. 人民议会是地方国家权力机关,代表人民的意志、愿望和当家作主的权利,由地方人民选举产生,对地方人民和上级国家机关负责。
2. 人民议会决定法律规定的地方事务;监督地方遵守宪法和法律以及执行人民议会决议的情况。
**第一百一十四条**
1. 同级人民议会选举产生的地方各级政府的人民委员会是人民议会的执行机关,是地方国家行政机关,对人民议会和上级国家行政机关负责。
2. 人民委员会组织地方执行宪法和法律;组织实施人民议会的决议并执行上级国家机关交付的任务。
**第一百一十五条**
1. 人民议会代表是地方人民意志和愿望的代表者;与选民保持密切联系,接受选民监督,实行接触选民制度,向选民报告本人及人民议会的活动,回答选民的要求和建议,审视、督促解决申诉、控告。人民议会代表有任务动员人民执行宪法、法律、国家政策和人民议会的决议,鼓励人民参与国家管理。
2. 人民议会代表有权质询人民委员会主席、人民委员会其他成员、人民法院院长、人民检察院院长和人民委员会所属机关首长。被质询者必须在人民议会面前作出回答。人民议会代表有权向地方国家机关、组织、单位提出建议。这些机关、组织、单位的负责人有责任接待代表,审视并解决代表的建议。
**第一百一十六条**
1. 人民议会、人民委员会实行向越南祖国阵线及各人民团体通报地方情况的制度,听取这些组织关于地方政权建设和经济社会发展的意见和建议;与越南祖国阵线及各人民团体协调,动员人民同国家一起执行地方的经济社会、国防、安全任务。
2. 越南祖国阵线委员会主席和地方政治社会组织负责人应邀参加人民议会会议,并在讨论相关问题时应邀参加同级人民委员会会议。
**第十章**
**国家选举委员会、国家审计机关**
**第一百一十七条**
1. 国家选举委员会是国会设立的机关,负责组织国会代表选举;指导并引导各级人民议会代表选举工作。
2. 国家选举委员会由主席、各位副主席和各位委员组成。
3. 国家选举委员会的组织、具体任务、权限及成员人数由法律规定。
**第一百一十八条**
1. 国家审计机关是国会设立的机关,独立活动并只遵守法律,对公共财政、公共财产的管理和使用进行审计。
2. 国家审计长是国家审计机关的负责人,由国会选举产生。国家审计长的任期由法律规定。
- 国家审计长对国会负责并报告审计结果和工作报告;在国会闭会期间,对国会常务委员会负责并报告工作。
3. 国家审计机关的组织、具体任务、权限由法律规定。
**第十一章**
**宪法的效力和宪法的修改**
**第一百一十九条**
1. 宪法是越南社会主义共和国的基本法,具有最高的法律效力。
所有其他法律文件必须符合宪法。
所有违反宪法的行为均被处理。
2. 国会、国会各机关、国家主席、政府、法院
人民、人民检察院、国家其他机关和全体人民负有保卫宪法的责任。
宪法保卫机制由法律规定。
**第一百二十条**
1. 国家主席、国会常务委员会、政府或者至少三分之一的国会代表总数有权提议制定宪法、修改宪法。国会决定制定宪法、修改宪法,须经至少三分之二的国会代表总数表决赞成。
2. 国会成立宪法起草委员会。宪法起草委员会的组成、成员数量、任务和权限由国会根据国会常务委员会的提议决定。
3. 宪法起草委员会负责起草、组织征求人民意见并向国会提交宪法草案。
4. 宪法须经至少三分之二的国会代表总数表决赞成方获通过。关于宪法的全民公决由国会决定。
5. 宪法的公布期限、生效时间由国会决定。
本宪法已于2013年11月28日由越南社会主义共和国第十三届国会第六次会议通过。
========== 越南文原文 ==========
QUỐC HỘI CỘNG HÒA XÃ HỌI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
———— : Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
HIẾN PHÁP
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
| GỒNG THỒNG TÌN BIỆN TỪ CHÍNH PHÙ |
| ĐẾN Ê7'
"1
Mạy:. .4lla| di LỜI NÓI ĐẦU
Trải qua mấy nghìn năm lịch sử, Nhân dân Việt Nam lao động cần cù,
sáng tạo, đầu tranh anh dũng đề dựng nước và giữ nước, đã hun đúc nên truyền
thống yêu nước, đoàn kết, nhân nghĩa, kiên cường, bất khuất và xây dựng nên
nên văn hiến Việt Nam.
Từ nắm 1930, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ
tịch Hồ Chí Minh sáng lập và rèn luyện, Nhân dân ta tiến hành cuộc đấu tranh
lâu dài, đầy gian khổ, hy sinh vì độc lập, tự do của dân tộc, vì hạnh phúc của
Nhân dân. Cách mạng tháng Tám thành công, ngày 2 tháng 9 năm 1945, Chủ
tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam dân
chủ cộng hòa, nay là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Bằng ý chí và sức
mạnh của toàn dân tộc, được sự giúp đỡ của bạn bè trên thế giới, Nhân dân ta
đã giành chiến thắng vĩ đại trong các cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, thống
nhật đất nước, bảo vệ Tỗ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế, đạt được những thành
tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử trong công cuộc đổi mới, đưa đất nước đi lên chủ
nghĩa xã hội.
Thể chế hóa Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ
nghĩa xã hội, kế thừa Hiến pháp năm 1946, Hiến pháp năm 1959, Hiến pháp
năm 1980 và Hiến pháp năm 1992, Nhân dân Việt Nam xây dựng, thi hành và
bảo vệ Hiến pháp này vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng,
văn minh.
- CHƯƠNG I
CHÉ ĐỘ CHÍNH TRỊ
Điều 1
Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là một nước độc lập, có chủ
quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, bao gồm đất liền, hải đảo, vùng biển
và vùng trời.
Điều 2
1. Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà nước pháp
quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân.
2
2. Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam do Nhân dân làm chủ; tất
cả quyền lực nhà nước thuộc về Nhân dân mà nên tảng là liên minh giữa giai
cấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức.
3. Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp, kiêm
soát giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyên lập pháp, hành
pháp, tư pháp.
Điều 3
Nhà nước bảo đảm và phát huy quyền làm chủ của Nhân dân; công nhận,
tôn trọng, bảo vệ và bảo đảm quyên con người, quyền công dân; thực hiện mục
tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, mọi người có cuộc
sống ấm no, tự đo, hạnh phúc, có điều kiện phát triển toàn diện.
Điều 4
1. Đảng Cộng sản Việt Nam - Đội tiên phong của giai cấp công nhân, đồng
thời là đội tiên phong của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam, đại biêu
trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc,
lây chủ nghĩa Mác - Lê nin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nên tảng tư tưởng, là
lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội.
2. Đảng Cộng sản Việt Nam gắn bó mật thiết với Nhân dân, phục vụ Nhân
dân, chịu sự giám sát của Nhân dân, chịu trách nhiệm trước Nhân dân về những
quyết định của mình.
3. Các tô chức của Đảng và đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam hoạt
động trong khuôn khô Hiên pháp và pháp luật.
Điều 5
{. Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là quốc gia thống nhất của
các dân tộc củng sinh sống trên đất nước Việt Nam.
2. Các dân tộc bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng và giúp nhau cùng phát
triển; nghiêm cấm mọi hành vi kỳ thị, chia rẽ dân tộc.
3: Ngôn ngữ quốc gia là tiếng Việt. Các dân tộc có quyền dùng tiếng nói,
chữ viết, giữ gìn bản sắc dân tộc, phát huy phong tục, tập quán, truyền thống
và văn hóa tốt đẹp của mình.
4. Nhà nước thực hiện chính sách phát triển toàn diện và tạo điều kiện để
các dân tộc thiểu số phát huy nội lực, cùng phát triển với đất nước.
Điều 6
Nhân dân thực hiện quyền lực nhà nước bằng dân chủ trực tiếp, bằng dân
chủ đại diện thông qua Quốc hội, Hội đồng nhân dân và thông qua các cơ quan
khác của Nhà nước.
Điều 7
1. Việc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân được tiến
hành theo nguyên tắc phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín.
2. Đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân bị cử tri hoặc Quốc hội,
Hội đồng nhân dân bãi nhiệm khi không còn xứng đáng với sự tín nhiệm của
Nhân dân.
Điều 8
1. Nhà nước được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật, quản
lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật, thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ.
2. Các cơ quan nhà nước, cán bộ, công chức, viên chức phải tôn trọng
Nhân dân, tận tụy phục vụ Nhân dân, liên hệ chặt chẽ với Nhân dân, Ï lắng nghe
ý kiến và chịu sự giám sát của Nhân dân; kiên quyết đấu tranh chống tham
nhũng, lãng phí và mọi biểu hiện quan liêu, hách dịch, cửa quyền.
Điều 9
1. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là tổ chức liên mình chính trị, liên hiệp tự
nguyện của tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội và
các cá nhân tiêu biểu trong các giai cấp, tầng lớp xã hội, dân tộc, tôn giáo,
người Việt Nam định cư ở nước ngoài.
Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân;
đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân; tập hợp,
phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, thực hiện dân chủ, tăng cường
đồng thuận xã hội; giám sát, phản biện xã hội; tham gia xây dựng Đáng, Nhà
nước, hoạt động đối ngoại nhân dân góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
2. Công đoàn Việt Nam, Hội nông dân Việt Nam, Đoàn thanh niên cộng
sản Hồ Chí Minh, Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam, Hội cựu chiến binh Việt
Nam là các tô chức chính trị - xã hội được thành lập trên cơ sở tự nguyện, đại
điện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của thành viên, hội viên tổ
chức mình; cùng các tổ chức thành viên khác của Mặt trận phối hợp và thống
nhất hành động trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
3. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức thành viên của Mặt trận và các
tổ chức xã hội khác hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật. Nhà
nước tạo điều kiện để Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tô chức thành viên của
Mặt trận và các tổ chức xã hội khác hoạt động.
Điều 10
Công đoàn Việt Nam là tô chức chính trị - xã hội của giai cấp công nhân
và của người lao động được thành lập trên cơ sở tự nguyện, đại diện cho người
lao động, chăm lo và bảo vệ quyên, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao
động; tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế - xã hội; tham gia kiểm tra,
thanh tra, giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, tổ chức, đơn vị, doanh
nghiệp về những vẫn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ của người lao động;
4
tuyên truyền, vận động người lao động học tập, nâng cao trình độ, kỹ năng
nghề nghiệp, chấp hành pháp luật, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Điều 11
1. Tổ quốc Việt Nam là thiêng liêng, bất khả xâm phạm.
2. Mọi hành vi chống lại độc lập, chủ quyên, thống nhất và toàn vẹn lãnh
thổ, chống lại sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc đều bị nghiêm trị.
Điều 12
Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam thực hiện nhất quán đường lối
đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển; đa phương
hóa, đa dạng hóa quan hệ, chủ động và tích cực hội nhập, hợp tác quốc tế trên
cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyên và toàn vẹn lãnh thô, không can thiệp vào
công việc nội bộ của nhau, bình đẳng, cùng có lợi; tuân thủ Hiển chương Liên
hợp quốc và điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là
thành viên; là bạn, đối tác tin cậy và thành viên có trách nhiệm trong cộng
đồng quốc tế vì lợi ích quốc gia, dân tộc, góp phần vào sự nghiệp hòa bình, độc
lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội trên thế giới.
Điều 13
1. Quốc kỳ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam hình chữ nhật,
chiều rộng bằng hai phần ba chiều dài, nền đỏ, ở giữa có ngôi sao vàng năm
cánh.
2. Quốc huy nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam hình tròn, nền đỏ,
ở giữa có ngôi sao vàng năm cánh, xung quanh có bông lúa, ở dưới có nửa
bánh xe răng và dòng chữ Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
3. Quốc ca nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhạc và lời của
bài Tiên quân ca.
4. Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là ngày Tuyên
ngôn độc lập 2 tháng 9 năm 1945.
5. Thủ đô nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Hà Nội.
_CHƯƠNG II
Ö. QUYỀN CON NGƯỜI, -
QUYÈN VÀ NGHĨA VỤ CƠ BẢN CỦA CÔNG DÂN
Điều 14
1. Ở nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, các quyền con người,
quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội được công nhận,
tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm theo Hiến pháp và pháp luật.
2. Quyền con người, quyền công dân chỉ có thể bị hạn chế theo quy định
của luật trong trường hợp cần thiết vì lý đo quốc phòng, an ninh quốc gia, trật
tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe của cộng đồng.
Điều 15
1. Quyền công dân không tách rời nghĩa vụ công dân.
2. Mọi người có nghĩa vụ tôn trọng quyền của người khác.
3. Công dân có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ đối với Nhà nước và xã hội.
4. Việc thực hiện quyền con người, quyền công dân không được xâm
phạm lợi ích quốc gia, dân tộc, quyền và lợi ích hợp pháp của người khác.
Điều 16
1. Mọi người đều bình đẳng trước pháp luật.
2. Không ai bị phân biệt đối xử trong đời sống chính trị, dân sự, kinh tế,
văn hóa, xã hội.
Điều 17
1. Công dân nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là người có quốc
tịch Việt Nam.
2. Công dân Việt Nam không thể bị trục xuất, giao nộp cho nhà nước
khác.
3. Công dân Việt Nam ở nước ngoài được Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ
nghĩa Việt Nam bảo hộ.
Điều 18
1. Người Việt Nam định cư ở nước ngoài là bộ phận không tách rời của
cộng đông dân tộc Việt Nam.
4 Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khuyến khích và tạo
điêu kiện đề người Việt Nam định cư ở nước ngoài giữ gìn và phát huy bản sắc
văn hóa dân tộc Việt Nam, giữ quan hệ gắn bó với gia đình và quê hương, góp
phần xây đựng quê hương, đất nước.
Điều 19
Mọi người có quyền sống. Tính mạng con người được pháp luật bảo hộ.
Không ai bị tước đoạt tính mạng trái luật.
Điều 20
1. Mọi người có quyền bất khả xâm phạm về thân thể, được pháp luật bảo
hộ về sức khoẻ, danh dự và nhân phẩm; không bị tra tấn, bạo lực, truy bức,
nhục hình hay bất kỳ hình thức đối xử nào khác xâm phạm thân thẻ, sức khỏe,
xúc phạm danh dự, nhân phẩm.
6
2. Không ai bị bắt nếu không có quyết định của Toà án nhân dân, quyết
định hoặc phê chuẩn của Viện kiểm sát nhân dân, trừ trường bợp phạm tội quả
tang. Việc bắt, giam, giữ người do luật định.
3. Mọi người có quyền hiến mô, bộ phận cơ thể người và hiến xác theo
quy định của luật. Việc thử nghiệm y học, dược học, khoa học hay bất kỳ hình
thức thử nghiệm nào khác trên cơ thê người phải có sự đồng ý của người được
thử nghiệm.
Điều 21
1. Mọi người có quyền bắt khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá
nhân và bí mật gia đình; có quyền bảo vệ danh dự, uy tín của mình.
Thông tin về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình được pháp
luật bảo đảm an toàn.
2. Mọi người có quyền bí mật thư tín, điện thoại, điện tín và các hình thức
trao đôi thông tin riêng tư khác.
Không ai được bóc mở, kiểm soát, thu giữ trái luật thư tín, điện thoại,
điện tín và các hình thức trao đồi thông tin riêng tư của người khác.
Điều 22
1. Công đân có quyền có nơi ở hợp pháp.
2. Mọi người có quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở. Không ai được tự ý
vào chỗ ở của người khác nếu không được người đó đồng ý.
3. Việc khám xét chỗ ở do luật định.
Điều 23
Công dân có quyền. tự do đi lại và cư trú ở trong nước, có quyền ra nước -
ngoài và từ nước ngoài về nước. Việc thực hiện các quyền này đo pháp luật
quy định.
Điều 24
1. Mọi người có quyển tự do tín ngưỡng, tôn giáo, theo hoặc không theo
một tôn giáo nào. Các tôn giáo bình đắng trước pháp luật.
2, Nhà nước tôn trọng và bảo hộ quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo.
3. Không ai được xâm phạm tự do tín ngưỡng, tôn giáo hoặc lợi dụng tín
ngưỡng, tôn giáo để vì phạm pháp luật.
Điều 25
Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội
họp, lập hội, biểu tình. Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định.
“1 na
Điều 26
1. Công dân nam, nữ bình đẳng về mọi mặt. Nhà nước có chính sách bảo
đảm quyên và cơ hội bình đẳng giới.
2. Nhà nước, xã hội và gia đình tạo điều kiện để phụ nữ phát triển toàn
diện, phát huy vai trò của mình trong xã hội.
3. Nghiêm cấm phân biệt đối xử về giới.
Điều 27
Công dân đủ mười tám tuổi trở lên có quyền bầu cử và đủ hai mươi mốt
tuổi trở lên có quyền ứng cử vào Quốc hội, Hội đồng nhân dân. Việc thực hiện
các quyền này do luật định.
Điều 28
1. Công dân có quyền tham gia quản lý nhà nước và xã hội, tham gia thảo
luận và kiến nghị với cơ quan nhà nước về các vẫn đề của cơ sở, địa phương và
cả nước.
2. Nhà nước tạo điều kiện để công dân tham gia quản lý nhà nước và xã hội;
công khai, minh bạch trong việc tiếp nhận, phản hồi ý kiến, kiến nghị của công
dân.
Điều 29
Công dân đủ mười tám tuổi trở lên có quyền biểu quyết khi Nhà nước tổ
chức trưng cầu ý dân.
Điều 30
1. Mọi người có quyền khiếu nại, tố cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có
thâm quyên về những việc làm trái pháp luật của cơ quan, tô chức, cá nhân.
2. Cơ quan, tổ chức, cá nhân có thấm quyền phải tiếp nhận, giải 'quyết
_ khiếu nại, tố cáo. Người bị thiệt hại có quyền được bồi thường về vật chất, tinh
thần và phục hồi danh dự theo quy định của pháp luật.
3. Nghiêm cấm việc trả thù người khiếu nại, tố cáo hoặc lợi dụng quyền
khiêu nại, tô cáo đề vu không, vu cáo làm hại người khác.
Điều 31
1. Người bị buộc tội được coi là không có tội cho đến khi được chứng
minh theo trình tự luật định và có bản án kết tội của Tòa án đã có hiệu lực pháp
luật.
2. Người bị buộc tội phải được Tòa án xét xử kịp thời trong thời hạn luật
định, công bằng, công khai. Trường hợp xét xử kín theo quy định của luật thì
việc tuyên án phải được công khai.
8
3. Không ai bị kết án hai lần vì một tội phạm.
4. Người bị bắt, tạm giữ, tạm giam, khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử có
quyên tự bào chữa, nhờ luật sư hoặc người khác bào chữa.
5. Người bị bắt, tạm giữ, tạm giam, khởi tố, điều tra, đruy tố, xét xử, thi
hành án trái pháp luật có quyên được bồi thường thiệt hại về vật chất, tỉnh thần
và phục hồi danh dự. Người vi phạm pháp luật trong việc bắt, giam, giữ, khởi
tố, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án gây thiệt hại cho người khác phải bị xử
lý theo pháp luật.
Điều 32
1. Mọi người có quyền sở hữu về thu nhập hợp pháp, của cải để dành, nhà
ở, tư liệu sinh hoạt, tư liệu sản xuất, phần vốn góp trong doanh nghiệp hoặc
trong các tổ chức kinh tế khác.
2. Quyền sở hữu tư nhân và quyền thừa kế được pháp luật bảo hộ.
3. Trường hợp thật cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh hoặc vì lợi ích.
quốc gia, tình trạng khẩn cấp, phòng, chống thiên tai, Nhà nước trưng mua
hoặc trưng dụng có bồi thường tài sản của tổ chức, cá nhân theo giá thị trường.
Điều 33
Mọi người có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp
luật không câm.
Điều 34
Công dân có quyền được bảo đảm an sinh xã hội.
Điều 35
1. Công dân có quyền làm việc, lựa chọn nghề nghiệp, việc làm và nơi
làm việc.
2. Người làm công ăn lương được bảo đảm các điều kiện làm việc công
bằng, an toàn; được hưởng lương, chế độ nghỉ ngơi.
3. Nghiêm cắm phân biệt đối xử, cưỡng bức lao động, sử dụng nhân công
dưới độ tuổi lao động tối thiểu.
Điều 36
1. Nam, nữ có quyền kết hôn, ly hôn. Hôn nhân theo nguyên tắc tự
nguyện, tiến bộ, một vợ một chồng, vợ chồng bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau.
2. Nhà nước bảo hộ hôn nhân và gia đình, bảo hộ quyền lợi của người mẹ
Và trẻ em.
Điều 37
1. Trẻ em được Nhà nước, gia đình và xã hội bảo vệ, chăm sóc và giáo dục;
được tham gia vào các vấn đề về trẻ em. Nghiêm cắm xâm hại, hành hạ, ngược
đãi, bỏ mặc, lạm dụng, bóc lột sức lao động và những hành vi khác vi phạm
quyền trẻ em.
2. Thanh niên được Nhà nước, gia đình và xã hội tạo điều kiện chọc tập,
lao động, giải trí, phát triển thê lực, trí tuệ, bồi dưỡng đạo đức, truyền thống
dân tộc, ý thức công dân; đi đầu trong công cuộc lao động sáng tạo và bảo vệ
Tổ quốc.
3. Người cao tuổi được Nhà nước, gia đình và xã hội tôn trọng, chăm sóc
và phát huy vai trò trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Điều 38
1. Mọi người có quyền được bảo vệ, chăm sóc sức khỏe, bình đẳng trong
việc sử dụng các dịch vụ y tê và có nghĩa vụ thực hiện các quy định về phòng
bệnh, khám bệnh, chữa bệnh.
2. Nghiêm câm các hành vị đe dọa cuộc sông, sức khỏe của người khác và
cộng đông.
_ Điều 39
Công dân có quyền và nghĩa vụ học tập.
Điều 40
Mọi người có quyền nghiên cứu khoa học và công nghệ, sáng tạo văn học,
nghệ thuật và thụ hưởng lợi ích từ các hoạt động đó.
Điều 41
Mọi người có quyền hưởng thụ và tiếp cận các giá trị văn hoá, tham gia '
vào đời sông văn hóa, sử dụng các cơ sở văn hóa.
Điều 42
Công dân có quyền xác định dân tộc của mình, sử dụng ngôn ngữ mẹ đẻ, lựa
chọn ngôn ngữ giao tiếp.
Điều 43
Mọi người có quyên được sông trong môi trường trong lành và có nghĩa
vụ bảo vệ môi trường.
Điều 44
Công dân có nghĩa vụ trung thành với Tổ quốc.
Phản bội Tổ quốc là tội nặng nhất.
10
Điều 45
1. Bảo vệ Tổ quốc là nghĩa vụ thiêng liêng và quyền cao quý của công dân.
_ 2. Công dân phải thực hiện nghĩa vụ quân sự và tham gia xây dựng nền
quôc phòng toàn dân.
Điều 46
Công dân có nghĩa vụ tuân theo Hiến pháp và pháp luật; tham gia bảo vệ
an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và chấp hành những quy tắc sinh hoạt
công cộng.
Điều 47
Mọi người có nghĩa vụ nộp thuế theo luật định.
Điều 48
Người nước ngoài cư trú ở Việt Nam phải tuân theo Hiến pháp và pháp
luật Việt Nam; được bảo hộ tính mạng, tài sản và các quyền, lợi ích chính đáng
theo pháp luật Việt Nam.
Điều 49
Người nước ngoài đấu tranh vì tự do và độc lập dân tộc, vì chủ nghĩa xã
hội, dân chủ và hòa bình hoặc vì sự nghiệp khoa học mà bị bức hại thì được
Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam xem xét cho cư trú.
__ CHƯƠNGI. -
KINH TẾ, XÃ HỘI, VĂN HÒA, GIÁO ĐỤC,
KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ VÀ MỖI TRƯỜNG
Điều 50
Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam xây dựng nền kinh tế độc lập,
tự chủ, phát huy nội lực, hội nhập, hợp tác quốc tế, gắn kết chặt chẽ với phát
triển văn hóa, thực hiện tiễn bộ và công bằng xã hội, bảo vệ môi trường, thực
hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
Điều Ã1
1. Nền kinh tế Việt Nam là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ
nghĩa với nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế; kinh tế nhà nước
giữ vai trò chủ đạo.
2, Các thành phần kinh tế đều là bộ phận cấu thành quan trọng của nền
kinh tế quốc dân. Các chủ thể thuộc các thành phần kinh tế bình đẳng, hợp tác
và cạnh tranh theo pháp luật.
11
3. Nhà nước khuyến khích, tạo điều kiện để doanh nhân, doanh nghiệp và
cá nhân, tô chức khác đầu tư, sản xuất, kinh doanh; phát triển bền vững Các
ngành kinh tế, góp phần xây dựng đất nước. Tài sản hợp pháp của cá nhân, tổ
chức đầu tư, sản xuất, kinh doanh được pháp luật bảo hộ và không bị quốc hữu
hóa.
Điều 52
Nhà nước xây dựng và hoàn thiện thể chế kinh tế, điều tiết nền kinh tế
trên cơ sở tôn trọng các quy luật thị trường; thực hiện phân công, phân cấp,
phân quyền trong quản lý nhà nước; thúc đây liên kết kinh tế vùng, bảo đảm
tính thống nhất của nền kinh tế quốc dân.
Điều 53
Đất đai, tài nguyên nước, tài nguyên khoáng sản, nguồn lợi ở vùng biển,
vùng trời, tài nguyên thiên nhiên khác và các tài sản do Nhà nước đầu tư, quản
lý là tài sản công thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và
thống nhất quản lý.
Điều 54
1. Đất đai là tài nguyên đặc biệt của quốc gia, nguồn lực quan trọng phát
triển đất nước, được quản lý theo pháp luật.
2. Tổ chức, cá nhân được Nhà nước giao đất, cho thuê đất, công nhận
quyền sử dụng đất. Người sử dụng đất được chuyển quyền sử dụng đất, thực
hiện các quyền và nghĩa vụ theo quy định của luật. Quyền sử dụng đất được
pháp luật bảo hộ.
3. Nhà nước thu hồi đất do tổ chức, cá nhân đang sử dụng trong trường
hợp thật cần thiết đo luật định vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh
tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng. Việc thu hồi đất phải công khai, minh
bạch và được bồi thường theo quy định của pháp luật.
4. Nhà nước trưng, dụng đất trong trường hợp thật cần thiết do luật định để
thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh hoặc trong tình trạng chiến tranh, tình
trạng khẩn cấp, phòng, chống thiên tai.
Điều 55
1. Ngân sách nhà nước, dự trữ quốc gia, quỹ tài chính nhà nước và các
nguồn tài chính công khác do Nhà nước thống nhất quản lý và phải được sử
dụng hiệu quả, công bằng, công khai, minh bạch, đúng pháp luật.
2. Ngân sách nhà nước gồm ngân sách trung ương và ngân sách địa
phương, trong đó ngân sách trung ương giữ vai trò chủ đạo, bảo đảm nhiệm vụ
chỉ của quốc gia. Các khoản thu, chỉ ngân sách nhà nước phải được dự toán và
do luật định.
12
3. Đơn vị tiền tỆ quốc gia là Đồng Việt Nam. Nhà nước bảo đảm ổ ổn định
giá trị đồng tiền quốc gia.
Điều 56
Cơ quan, tổ chức, cá nhân phải thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, phòng,
chông tham nhũng trong hoạt động kinh tê - xã hội và quản lý nhà nước.
Điều 57
1. Nhà nước khuyến khích, tạo điều kiện để tổ chức, cá nhân tạo việc làm
cho người lao động.
2. Nhà nước bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động, người sử
dụng lao động và tạo điều kiện xây dựng quan hệ lao động tiến bộ, hài hòa và
ôn định.
Điều 58
1. Nhà nước, xã hội đầu tư phát triển sự nghiệp bảo vệ, chăm sóc sức
khỏe của Nhân dân, thực hiện bảo hiểm y tế toàn dân, có chính sách ưu tiên
chăm sóc sức khoẻ cho đồng bào dân tộc thiểu số, đồng bào ở miền núi, hải
đảo và vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.
2. Nhà nước, xã hội và gia đình có trách nhiệm bảo vệ, chăm sóc sức khỏe
người mẹ, trẻ em, thực hiện kê hoạch hóa gia đình.
Điều 59
1. Nhà nước, xã hội tôn vinh, khen thưởng, thực hiện chính sách ưu đãi đối
với người có công với nước.
2. Nhà nước tạo bình đẳng về cơ hội để công dân thụ hưởng phúc lợi xã
hội, phát triển hệ thống an sinh xã hội, có chính sách trợ giúp người cao tuổi,
người khuyết tật, người nghèo và người có hoàn cảnh khó khăn khác.
3. Nhà nước có chính sách phát triển nhà ở, tạo điều kiện để mọi người có
chỗ ở.
Điều 60
1. Nhà nước, xã hội chăm lo xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam
tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, tiếp thu tỉnh hoa văn hóa nhân loại.
2. Nhà nước, xã hội phát triển văn học, nghệ thuật nhằm đáp ứng nhu cầu
tỉnh thần đa dạng và lành mạnh của Nhân dân; phát triển các phương tiện
thông tin đại chúng nhằm đáp ứng nhu cầu thông tin của Nhân dân, phục vụ sự
nghiệp xây dựng và bảo vệ Tô quốc.
3. Nhà nước, xã hội tạo môi trường xây dựng gia đình Việt Nam ấm no,
tiến bộ, hạnh phúc; xây dựng con người Việt Nam có sức khỏe, văn hóa, giàu
lòng yêu nước, có tỉnh thần đoàn kết, ý thức làm chủ, trách nhiệm công dân.
13
Điều 61
1. Phát triển giáo dục là quốc sách hàng đầu nhằm nâng cao dân trí, phát
triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài.
2. Nhà nước ưu tiên đầu tư và thu hút các r nguồn đầu tư khác cho giáo
dục; chăm lo giáo dục mầm non; bảo đảm giáo dục tiểu học là bắt buộc, Nhà
nước không thu học phí; từng bước phổ cập giáo dục trung học; phát triển giáo
dục đại học, giáo dục nghề nghiệp; thực hiện chính sách học bồng, học phí hợp
lý.
3. Nhà nước ưu tiên phát triển giáo dục ở miền núi, hải đảo, vùng đồng
bảo dân tộc thiểu số và vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn; ưu
tiên sử dụng, phát triển nhân tài; tạo điều kiện để người khuyết tật và người
nghèo được học văn hoá và học nghề.
Điều 62
1. Phát triển khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu, giữ vai trò
then chôt trong sự nghiệp phát triên kinh tê - xã hội của đât nước.
2. Nhà nước ưu tiên đầu tư và khuyến khích tổ chức, cá nhân đầu tư
nghiên cứu, phát triển, chuyển giao, ứng dụng có hiệu quả thành tựu khoa học
và công nghệ; bảo đảm quyên nghiên cứu khoa học và công nghệ; bảo hộ
quyền sở hữu trí tuệ.
3. Nhà nước tạo điều kiện để mọi người tham gia và được thụ hưởng lợi
ích từ các hoạt động khoa học và công nghệ.
Điều 63
1. Nhà nước có chính sách bảo vệ môi trường; quản lý, sử dụng hiệu quả,
bền vững các nguồn tài nguyên thiên nhiên; bảo tồn thiên nhiên, đa dạng sinh
học; chủ động phòng, chống thiên tai, ứng phó với biến đổi khí hậu.
2. Nhà nước khuyến khích mọi hoạt động bảo vệ môi trường, phát triển,
sử dụng năng lượng mới, năng lượng tái tạo.
3. Tổ chức, cá nhân gây ô nhiễm môi trường, làm suy kiệt tài nguyên
thiên nhiên và suy giảm đa dạng sinh học phải bị xử lý nghiêm và có trách
nhiệm khắc phục, bồi thường thiệt hại.
CHƯƠNGIV
BẢO VỆ TỎ QUỐC
Điều 64
Bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa là sự nghiệp của toàn dân.
Nhà nước cúng, cố và tăng cường nền quốc phòng toàn dân và an ninh
nhân dân mà nòng cốt là lực lượng vũ trang nhân dân; phát huy sức mạnh tổng
14
hợp của đất nước để bảo vệ vững chắc Tổ quốc, góp phần bảo vệ hòa bình ở
khu vực và trên thế giới.
Cơ quan, tổ chức, công dân phải thực hiện đầy đủ nhiệm vụ quốc phòng
và an ninh.
Điều 65
Lực lượng vũ trang nhân dân tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, Nhân
dân, với Đảng và Nhà nước, có nhiệm vụ bảo vệ độc lập, chủ quyên, thống
nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội;
bảo vệ Nhân dân, Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa; cùng toàn dân
xây dựng đất nước và thực hiện nghĩa vụ quốc tế.
Điều 66
Nhà nước xây dựng Quân đội nhân dân cách mạng, chính quy, tỉnh nhuệ,
từng bước hiện đại, có lực lượng thường trực hợp lý, lực lượng dự bị động viên
hùng hậu, lực lượng dân quân tự vệ vững mạnh và rộng khắp, làm nòng cốt
trong thực hiện nhiệm vụ quôc phòng.
Điều 67
Nhà nước xây dựng Công an nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ,
từng bước hiện đại, làm nòng cốt trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh
quôc gia và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đầu tranh phòng, chống tội phạm.
Điều 68
Nhà nước phát huy tỉnh thần yêu nước và chủ nghĩa anh hùng cách mạng
của Nhân dân, giáo dục quốc phòng và an ninh cho toàn dân; xây dựng công
nghiệp. quốc phòng, an ninh; bảo đảm trang bị cho lực lượng vũ trang nhân
dân, kết hợp quốc phòng, an nình với kình tễ, kinh tế với quôc phòng, an ninh;
thực hiện chính sách hậu phương quân đội; bảo đảm đời sông vật chất, tỉnh
thần của cán bộ, chiến sỹ, công nhân, viên chức phù hợp với tính chất hoạt
động của Quân đội nhân dân, Công an nhân dân; xây dựng lực lượng vũ trang
nhân dân hùng mạnh, không ngừng tăng cường khả năng bảo vệ Tổ quốc.
CHƯƠNG V
QUÓC HỘI
Điều 69
Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực
nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Quốc hội thực hiện quyền lập hiến, quyền lập pháp, quyết định các vấn đề
quan trọng của đất nước và giám sắt tối cao đối với hoạt động của Nhà nước.
15
Điều 70
Quốc hội có những nhiệm vụ và quyền hạn sau đây:
1. Làm Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp; làm luật và sửa đổi luật;
2. Thực hiện quyền giám sát tối cao việc tuân theo Hiến pháp, luật và nghị _
quyết của Quốc hội; xét báo cáo công tác của Chủ tịch nước, Uỷ ban thường
vụ Quốc hội, Chính phủ, Toà án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối
cao, Hội đồng bầu cử quốc gia, Kiểm toán nhà nước và cơ quan khác do Quốc
hội thành lập;
3. Quyết định mục tiêu, chỉ tiêu, chính sách, nhiệm vụ cơ bản phát triển
kinh tế - xã hội của đất nước;
4. Quyết định chính sách cơ bản về tài chính, tiền tệ quốc gia; quy định,
sửa đổi hoặc bãi bỏ các thứ thuế; quyết định phân chia các khoản thu và nhiệm
vụ chi giữa ngân sách trung ương và ngân sách địa phương; quyết định mức
giới hạn an toàn nợ quôc gia, nợ công, nợ chính phủ; quyết. định dự toán ngân
sách nhà nước và phân bô ngân sách trung ương, phê chuẩn quyết toán ngân
sách nhà nước;
5. Quyết định chính sách dân tộc, chính sách tôn giáo của Nhà nước;
6. Quy định tổ chức và hoạt động của Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính
phủ, Toà án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân, Hội đồng bầu cử quốc gia,
Kiểm toán nhà nước, chính quyền địa phương và cơ quan khác do Quốc hội
thành lập;
7. Bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch nước, Chủ
tịch Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Uỷ ban thường vụ Quốc hội,
Chủ tịch Hội đồng dân tộc, Chủ nhiệm Ủy ban của Quốc hội, Thủ tướng Chính
phủ, Chánh án Toà án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân đân
tối cao, Chủ tịch Hội đồng bầu cử quốc gia, Tổng Kiểm toán nhà nước, người
đứng đầu cơ quan khác do Quốc hội thành lập; phê chuẩn đề nghị bỗ nhiệm,
miễn nhiệm, cách chức Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng và thành viên
khác của Chính phủ, Thấm phán Tòa án nhân dân tối cao; phê chuẩn danh sách
thành viên Hội đồng quốc phòng và an ninh, Hội đồng bầu cử quốc gia.
Sau khi được bầu, Chủ tịch nước, Chủ tịch Quốc hội, Thủ tướng. Chính
phủ, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao phải tuyên thệ trung thành với Tổ quốc,
Nhân dân và Hiến pháp;
8. Bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc
phê chuân;
9. Quyết định thành lập, bãi bỏ bộ, cơ quan ngang bộ của Chính phủ;
thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới hành chính tỉnh, thành phố
trực thuộc trung ương, đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt; thành lập, bãi bỏ
cơ quan khác theo quy định của Hiên pháp và luật;
16
10. Bãi bỏ văn bản của Chủ tịch nước, Uỷ ban thường vụ Quốc hội, Chính
phủ, Thủ tướng Chính phủ, Toà án nhân dân tôi cao, Viện kiểm sát nhân dân tối
cao trái với Hiễn pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội;
11. Quyết định đại xá;
12. Quy định hàm, cấp trong lực lượng vũ trang nhân dân, hàm, cấp ngoại
giao và những hàm, cấp nhà nước khác; quy định huân chương, huy chương và
danh hiệu vinh dự nhà nước;
13. Quyết định vấn đề chiến tranh và hoà bình; quy định về tình trạng khẩn
cấp, các biện pháp đặc biệt khác bảo đảm quốc phòng và an ninh quốc gia;
14. Quyết định chính sách cơ bản về đối ngoại; phê chuẩn, quyết ‹ định gia
nhập hoặc chấm dứt hiệu lực của điều ước quốc tế liên quan đến chiến tranh,
hòa bình, chủ quyền quốc gia, tư cách thành viên của Cộng hòa xã hội chủ nghĩa
Việt Nam tại các tổ chức quốc tế và khu vực quan trọng, điều ước quốc tế vệ
quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân và điều ước quốc tế
khác trái với luật, nghị quyết của Quốc hội;
15. Quyết định trưng cầu ý dân.
Điều 71
1. Nhiệm kỳ của mỗi khoá Quốc hội là năm năm.
2. Sáu mươi ngày trước khi Quốc hội hết nhiệm kỳ, Quốc hội khoá mới
phải được bầu xong.
3. Trong trường hợp đặc biệt, nếu được ít nhất hai phần ba tông số đại biểu
Quốc hội biểu quyết tán thành thì Quốc hội quyết định rút ngắn hoặc kéo đài
nhiệm kỳ của mình theo đề nghị của Ủy ban thường vụ Quốc hội. Việc kéo dài
nhiệm kỳ của một khóa Quốc hội không được quá mười hai tháng, trừ trường
hợp có chiến tranh.
Điều 72
Chủ tịch Quốc hội chủ tọa các phiên họp của Quốc hội; ký chứng thực
Hiến. pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội; lãnh đạo công tác của Uỷ ban thường
vụ Quốc hội; tổ chức thực hiện quan hệ đối ngoại của Quốc hội; giữ quan hệ với
các đại biểu Quốc hội.
Các Phó Chủ tịch Quốc hội giúp Chủ tịch Quốc hội làm nhiệm vụ theo sự
phân công của Chủ tịch Quốc hội.
Điều 73
1. Ủy ban thường vụ Quốc hội là cơ quan thường trực của Quốc hội.
2. Ủy ban thường vụ Quốc hội gồm Chủ tịch Quốc hội, các Phó Chủ tịch
Quốc hội và các Ủy viên.
17
3. Số thành viên Ủy ban thường vụ Quốc hội do Quốc hội quyết định.
Thành viên Ủy ban thường vụ Quốc hội không thể đồng thời là thành viên
Chính phủ.
4. Ủy ban thường vụ Quốc hội của mỗi khoá Quốc hội thực hiện nhiệm
vụ, quyền hạn của mình cho đến khi Quốc hội khoá mới bầu ra Ủy ban thường
vụ Quốc hội.
Điều 74
ý ban thường vụ Quốc hội có những nhiệm vụ và quyền hạn sau đây:
1. Tổ chức việc chuẩn bị, triệu tập và chủ trì kỳ họp Quốc hội;
2. Ra pháp lệnh về những vấn đề được Quốc hội giao; giải thích Hiến
pháp. luật, pháp lệnh;
3. Giám sát việc thi hành Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp
lệnh, nghị quyết của Uỷ ban thường vụ Quốc hội; giám sát hoạt động của
Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Kiểm
toán nhà nước và cơ quan khác do Quốc hội thành lập;
4. Đình chỉ việc thi hành văn bản của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ,
Toà án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao trái với Hiến pháp,
luật, nghị quyết ‹ của Quốc hội và trình Quốc hội quyết định việc bãi bỏ văn bản
đó tại kỳ họp gần nhất, bãi bỏ văn bản của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ,
Toà án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao trái với pháp lệnh,
nghị quyết của Uỷ ban thường vụ Quốc hội;
5. Chỉ đạo, điều hòa, phối hợp hoạt động của Hội đồng dân tộc và các Ủy
ban của Quốc hội; hướng dẫn và bảo đảm điều kiện hoạt động của đại biểu
Quốc hội;
6. Đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Chủ tịch nước, Chủ tịch
Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Uỷ ban thường vụ Quốc hội, Chủ
tịch Hội đồng dân tộc, Chủ nhiệm Ủy ban của Quốc hội, Chủ tịch Hội đồng
bầu cử quốc gia, Tổng Kiểm toán nhà nước;
7. Giám sát và hướng dẫn hoạt động của Hội đồng nhân dân; bãi bỏ nghị
quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trái với
Hiến pháp, luật và văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên; giải tán Hội đồng
nhân dân tỉnh, thành phó trực thuộc trung ương trong trường hợp Hội đồng
nhân dân đó làm thiệt hại nghiêm trọng đến lợi ích của Nhân dân;
§. Quyết định thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị
hành chính dưới tỉnh, thành phô trực thuộc trung ương;
9. Quyết định việc tuyên bố tình trạng chiến. tranh trong trường hợp Quốc
hội không thê họp được và báo cáo Quốc hội quyết định tại kỳ họp gân nhất;
18
10. Quyết định tổng động viên hoặc động viên cục bộ; ban bố, bãi bỏ tình
trạng khẩn cấp trong cả nước hoặc ở từng địa phương;
11. Thực hiện quan hệ đối ngoại của Quốc hội;
12. Phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm, miễn nhiệm đại sứ đặc mệnh toàn quyên
của Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam;
13. Tổ chức trưng cầu ý dân theo quyết định của Quốc hội.
Điều 75
1. Hội đồng dân tộc gồm Chủ tịch, các Phó Chủ tịch và các Ủy viên. Chủ
tịch Hội đồng dân tộc do Quốc hội bầu; các Phó Chủ tịch và các Ủy viên Hội
đồng dân tộc do Ủy ban thường vụ Quốc hội phê chuẩn.
2. Hội đồng dân tộc nghiên cứu và kiến nghị với Quốc hội về công tác
dân tộc; thực hiện quyền giám sát việc thi hành chính sách dân tộc, chương
trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội miền núi và vùng đồng bào dân tộc
thiểu số.
3. Chủ tịch Hội đồng dân tộc được mời tham dự phiên hợp của Chính phủ
bản về việc thực hiện chính sách dân tộc. Khi ban hành quy định thực hiện
chính sách dân tộc, Chính phủ phải lây ý kiên của Hội đông dân tộc.
4. Hội đồng dân tộc có những nhiệm vụ, quyền hạn khác như Ủy ban của
Quốc hội quy định tại khoản 2 Điều 76.
Điều 76
1. Ủy ban của Quốc hội gồm Chủ nhiệm, các Phó Chủ nhiệm và các Ủy
viên. Chủ nhiệm Ủy ban do Quốc hội bầu; các Phó Chủ nhiệm và các Ủy viên
Ủy ban do Ủy ban thường vụ Quốc hội phê chuẩn.
2. Ủy ban của Quốc hội thẩm tra dự án luật, kiến nghị về luật, dự án khác
và báo cáo được Quốc hội hoặc Ủy bau thường vụ Quốc hội giao; thực hiện
quyền giám sát trong phạm vỉ nhiệm vụ, quyên hạn do luật định; kiến nghị
những vấn đề thuộc phạm vi hoạt động của Ủy ban.
3. Việc thành lập, giải thể Ủy ban của Quốc hội do Quốc hội quyết định.
Điều 77
1. Hội đồng dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội có quyền yêu cầu thành
viên Chính phủ, Chánh án Toà án nhân dân tôi cao, Viện trưởng Viện kiểm sát
nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước và cá nhân hữu quan báo cáo, giải
trình hoặc cung cập tài liệu về những vấn đề cần thiết. Người được yêu cầu có
trách nhiệm đáp ứng yêu cầu đó.
2. Các cơ quan nhà nước có trách nhiệm nghiên cứu và trả lời những kiến
nghị của Hội đồng dân tộc và các Uỷ ban của Quốc hội.
19
Điều 78
Khi cần thiết, Quốc hội thành lập Ủy, ban lâm thời để nghiên cứu, thẩm tra
một dự án hoặc điều tra về một vấn đề nhất định.
Điều 70
1. Đại biểu Quốc hội là người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của Nhân
dân ở đơn vị bầu cử ra mình và của Nhân dân cả nước.
2. Đại biểu Quốc hội liên hệ chặt chẽ với cử tri, chịu sự giám sát của cử
trị, thu thập và phản ánh trung thực ý kiến, nguyện vọng của cử trì với Quốc
hội, các cơ quan, tô chức hữu quan; thực hiện chế độ tiệp xúc và báo cáo với
cử trị về hoạt động của đại biểu và của Quốc hội; trả lời yêu cầu và kiến nghị
của cử tri; theo dõi, đôn đốc việc giải quyết khiếu nại, tố cáo và hướng dẫn,
giúp đỡ việc thực hiện quyền khiếu nại, tổ cáo.
3. Đại biểu Quốc hội phổ biến và vận động Nhân dân thực hiện Hiến pháp
và pháp luật.
Điều 80
1. Đại biểu Quốc hội có quyền chất vấn Chủ tịch nước, Chủ tịch Quốc
hội, Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng và các thành viên khác của Chính phủ,
Chánh án Toà án nhân đân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối
cao, Tổng Kiểm toán nhà nước.
2. Người bị chất vẫn phải trả lời trước Quốc hội tại kỳ họp hoặc tại phiên
họp Ủy ban thường vụ Quốc hội trong thời gian giữa hai kỳ họp Quốc hội;
trong trường hợp cân thiết, Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội cho trả lời
bằng văn bản.
3. Đại biểu Quốc hội có quyền yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân cung
cấp thông tin, tài liệu liên quan đến nhiệm vụ của cơ quan, tô chức, cá nhân đó.
Người đứng đầu cơ quan, tổ chức choặc cá nhân có trách nhiệm trả lời những
vân đề mà đại biểu Quốc hội yêu cầu trong thời hạn luật định.
Điều 81
Không được bắt, giam, giữ, khởi tố đại biểu Quốc hội nếu không có sự
đồng ý của Quốc hội hoặc trong thời gian Quốc hội không họp, không có sự
đồng ý của Uý ban thường vụ Quốc hội; trong trường hợp đại biểu Quốc hội
phạm tội quả tang mà bị tạm giữ thì cơ quan tạm giữ phải lập tức báo cáo để
Quốc hội hoặc Uỷ ban thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định.
Điều 82
1. Đại biểu Quốc hội có trách nhiệm thực hiện đầy đủ nhiệm vụ đại biểu, có
quyên tham gia làm thành viên của Hội đông dân tộc hoặc Ủy ban của Quôc hội.
20
2. Ủy ban thường vụ Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng
Chính phủ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ và các cơ quan khác của
Nhà nước có trách nhiệm tạo điêu kiện đê đại biêu Quôc hội làm nhiệm vụ đại
biểu.
3. Nhà nước bảo đảm kinh phí hoạt động của đại biểu Quốc hội.
Điều 83
1. Quốc hội họp công khai. Trong trường hợp cần thiết, theo đề nghị của
Chủ tịch nước, Ủy, ban thường vụ Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ hoặc của ít
nhất một phần ba tổng số đại biểu Quốc hội, Quốc hội quyết định họp kín.
2. Quốc hội họp mỗi năm hai kỳ. Trường hợp Chủ tịch nước, Ủy ban
thường vụ Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ hoặc ít nhất một phần ba tông số
đại biểu Quốc hội yêu cầu thì Quốc hội họp bất thường. Uỷ ban thường vụ
Quốc hội triệu tập kỳ họp Quốc hội.
3. Kỳ họp thứ nhất của Quốc hội khoá mới được triệu tập chậm nhất là
sáu mươi ngày, kế từ ngày bầu cử đại biểu Quốc hội, do Chủ tịch Quốc hội
khoá trước khai mạc và chủ tọa cho đến khi Quốc hội khóa mới bầu ra Chủ
tịch Quốc hội.
Điều 84
1. Chủ tịch nước, Uỷ ban thường vụ Quốc hội, Hội đồng dân tộc, Uỷ ban
của Quốc hội, Chính phủ, Toà án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối
cao, Kiểm toán nhà nước, Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và
cơ quan trung ương của tổ chức thành viên của Mặt trận có quyền trình dự án
luật trước Quốc hội, trình dự án pháp lệnh trước Ủy ban thường vụ Quốc hội.
2. Đại biểu Quốc hội có quyền trình kiến nghị về luật, pháp lệnh và dự án
luật, dự án pháp lệnh trước Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội.
Điều 85
1. Luật, nghị quyết của Quốc hội phải được quá nửa tông số đại biểu
Quốc hội biểu quyết tán thành; trường hợp làm Hiến pháp, sửa đối Hiến pháp,
quyết định rút ngăn hoặc kéo dài nhiệm kỳ của Quốc hội, bãi nhiệm đại biêu
Quốc hội phải được ít nhất hai phần ba tổng số đại biểu Quốc hội biểu quyết
tán thành.
Pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội phải được quá nửa
tổng số thành viên Ủy ban thường vụ Quốc hội biểu quyết tán thành.
2. Luật, pháp lệnh phải được công bố chậm nhất là mười lăm ngày, kế từ
ngày được thông qua, trừ trường hợp Chủ tịch nước đề nghị xem xét lại pháp
lệnh.
21
CHƯƠNG VỊ
CHỦ TỊCH NƯỚC
Điều 86
Chủ tịch nước là người đứng đầu Nhà nước, thay mặt nước Cộng hoà xã
hội chủ nghĩa Việt Nam về đối nội và đối ngoại.
Điều 87
Chủ tịch nước do Quốc hội bầu trong số đại biểu Quốc hội.
Chủ tịch nước chịu trách nhiệm và báo cáo công tác trước Quốc hội.
Nhiệm kỳ của Chủ tịch nước theo nhiệm kỳ của Quốc hội. Khi Quốc hội
hết nhiệm kỳ, Chủ tịch nước tiếp tục làm nhiệm vụ cho đến khi Quốc hội khoá
mới bầu ra Chủ tịch nước.
Điều 88
Chủ tịch nước có những nhiệm vụ và quyền hạn sau đây:
1. Công bố Hiến pháp, luật, pháp lệnh; đề nghị Uỷ ban thường vụ Quốc
hội xem xét lại pháp lệnh trong thời hạn mười ngày, kế từ ngày pháp lệnh được .
thông qua, nếu pháp lệnh đó vân được Uỷ ban thường vụ Quốc hội biểu quyết
tán thành mà Chủ tịch nước vẫn không nhất trí thì Chủ tịch nước trình Quốc
hội quyết định tại kỳ họp gần nhất;
2. Đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Phó Chủ tịch nước, Thủ
tướng Chính phủ; căn cứ vào nghị quyết của Quốc hội, bô nhiệm, miễn nhiệm,
cách chức Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng và thành viên khác của Chính
phủ;
3. Đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm Chánh án Toà án nhân
dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao; căn cứ vào nghị quyết
của Quốc hội, bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức Thâm phán Tòa án nhân dân
tối cao; bô nhiệm, miễn nhiệm, cách chức Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối
cao, Thầm phán các Tòa án khác, Phó Viện trưởng, Kiểm sát viên Viện kiểm
sát nhân dân tối cao; quyết định đặc xá; căn cứ vào nghị quyết của Quốc hội,
công bó quyết định đại xá;
4. Quyết định tặng thưởng huân chương, huy chương, các giải thưởng nhà
nước, danh hiệu vinh dự nhà nước; quyết định cho nhập quốc tịch, thôi quốc
tịch, trở lại quốc tịch hoặc tước quốc tịch Việt Nam;
5. Thống lĩnh lực lượng vũ trang nhân dân, giữ chức Chủ tịch Hội đồng
quốc phòng và an ninh; quyết định phong, thăng, giáng, tước quân hàm cập
tướng, chuân đô đốc, phó đô đốc, đô đốc hải quân; bố nhiệm, miễn nhiệm,
cách chức Tổng tham mưu trưởng, Chủ nhiệm Tổng cục chính trị Quân đội
nhân dân Việt Nam; căn cứ vào nghị quyết của Quốc hội hoặc của Uỷ ban
22
thường vụ Quốc hội, công bố, bãi bỏ quyết định tuyên bố tình trạng chiến
tranh; căn cứ vào nghị quyết của Uỷ ban thường vụ Quốc hội, ra lệnh tổng
động viên hoặc động viên cục bộ, công bố, bãi bỏ tình trạng khân cấp; trong
trường hợp Uỷ ban thường vụ Quốc hội không thể họp được, công bồ, bãi bỏ
tình trạng khẩn cấp trong cả nước hoặc ở từng địa phương;
6. Tiếp nhận đại sứ đặc mệnh toàn quyền của nước ngoài; căn cứ vào nghị
quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội, bỗ nhiệm, miễn nhiệm; quyết định cử,
triệu hồi đại sứ đặc mệnh toàn quyền của Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam; phong hàm, cấp đại sứ; quyết định đàm phán, ký điều ước quốc tế nhân
danh Nhà nước; trình Quốc hội phê chuẩn, quyết định gia nhập hoặc chấm dứt
hiệu lực điều ước quôc: tế quy định tại khoản 14 Điều 70; quyết định phê
chuẩn, gia nhập hoặc chấm đứt hiệu lực điều ước quốc tế khác nhân danh Nhà
nước.
Điều 89
1. Hội đồng quốc phòng và an ninh gồm Chủ tịch, Phó Chủ tịch và các Ủy
viên. Danh sách thành viên Hội đồng quốc phòng và an ninh do Chủ tịch nước
trình Quốc hội phê chuẩn.
Hội đồng quốc phòng và an ninh làm việc theo chế độ tập thể và quyết
định theo đa số.
2. Hội đồng quốc phòng và an ninh trình Quốc hội quyết định tình trạng
chiến tranh, trường hợp Quốc hội không thể họp được thì trình Ủy ban thường
vụ Quốc hội quyết định; động viên mọi lực lượng và khả năng của đất nước để
bảo vệ Tổ quốc; thực hiện những nhiệm vụ, quyền hạn đặc biệt do Quốc hội
giao trong trường hợp có chiến tranh; quyết định việc lực lượng vũ trang nhân
dân tham gia hoạt động góp phần bảo vệ hòa bình ở khu vực và trên thế giới.
Điều 90
Chủ tịch nước có quyền tham dự phiên hợp của Uỷ ban thường vụ Quốc
hội, phiên họp của Chính phủ.
Chủ tịch nước có quyền yêu cầu Chính phủ họp bàn về vấn để mà Chủ
tịch nước xét thấy cần thiết để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của Chủ tịch
nước.
Điều 91
Chủ tịch nước ban hành lệnh, quyết định để thực hiện nhiệm vụ, quyền
hạn của mình.
Điều 92
Phó Chủ tịch nước do Quốc hội bầu trong số đại biểu Quốc hội.
Phó Chủ tịch nước giúp Chủ tịch nước thực hiện nhiệm vụ và có thể được
Chủ tịch nước uỷ nhiệm thay Chủ tịch nước thực hiện một sô nhiệm vụ.
23
Điều 93
Khi Chủ tịch nước không làm việc được trong thời gian dài thì Phó Chủ
tịch nước giữ quyền Chủ tịch nước.
Trong trường hợp khuyết, Chủ tịch nước thì Phó Chủ tịch nước giữ quyền
Chủ tịch nước cho đến khi Quốc hội bầu ra Chủ tịch nước mới.
CHƯ ƠNG VI
CHÍNH PHÙ
Điều 94
Chính phủ là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà
xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện quyền hành pháp, là cơ quan chấp hành
của Quốc hội.
„ Chính phủ chịu trách nhiệm trước Quốc hội và báo cáo công tác trước
Quộc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chủ tịch nước.
Điều 95
1. Chính phủ gồm Thủ tướng Chính phủ, các Phó Thủ tướng Chính phủ,
các Bộ trưởng và Thủ trưởng cơ quan ngang bộ.
Cơ cấu, số lượng thành viên Chính phủ do Quốc hội quyết định.
Chính phủ làm việc theo chế độ tập thể, quyết định theo đa số.
2. Thủ tướng Chính phủ là người đứng đầu Chính phủ, chịu trách nhiệm
trước Quốc hội về hoạt động của Chính phủ và những nhiệm vụ được giao; báo
cáo công tác của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trước Quốc hội, Ủy ban
thường vụ Quốc hội, Chủ tịch nước.
3. Phó Thủ tướng Chính phủ giúp Thủ tướng Chính phủ làm nhiệm vụ
theo sự phân công của Thủ tướng Chính phủ và chịu trách nhiệm trước Thủ
tướng Chính phủ về nhiệm vụ được phân công. Khi Thủ tướng Chính phủ vắng
mặt, một Phó Thủ tướng Chính phủ được Thủ tướng Chính phủ ủy nhiệm thay
mặt Thủ tướng Chính phủ lãnh đạo công tác của Chính phủ.
4. Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ chịu trách nhiệm cá nhân
trước Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ và Quốc hội về ngành, lĩnh vực được
phân công phụ trách, cùng các thành viên khác của Chính phi chịu trách
nhiệm tập thể về hoạt động của Chính phủ.
Điều 96
Chính phủ có những nhiệm vụ và quyền hạn sau đây:
1. Tổ chức thi hành Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh,
nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội, lệnh, quyết định của Chủ tịch
nước;
xi#
24
2. Đề xuất, xây dựng chính sách trình Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc
hội quyết định hoặc quyết định theo thâm quyền để thực hiện nhiệm vụ, quyền
hạn quy định tại Điều mày; trình dự án luật, dự án ngân sách nhà nước và các
dự án khác trước Quốc hội; trình dự án pháp lệnh trước Ủy ban thường vụ
Quốc hội;
3. Thống nhất quản lý về kinh tế, văn hóa, xã hội, giáo dục, y tế, khoa
học, công nghệ, môi trường, thông tin, truyền thông, đối ngoại, quốc phòng, an
ninh quôc gia, trật tự, an toàn xã hội; thi hành lệnh tống động viên hoặc động
viên cục bộ, lệnh ban bố tình trạng khẩn cấp và các biện pháp cần thiết khác để
bảo vệ Tổ quốc, bảo đảm tính mạng, tài sản của Nhân dân;
4. Trình Quốc hội quyết định thành lập, bãi bỏ bộ, cơ quan ngang bộ:
thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới hành chính tỉnh, thành phố
trực thuộc trung ương, đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt; trình Ủy ban
thường vụ Quốc hội quyết định thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa
giới đơn vị hành chính dưới tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương;
5. Thống nhất quản lý nền hành chính quốc gia; thực hiện quản lý về cán
bộ, công chức, viên chức và công vụ trong các cơ quan nhả nước; tổ chức công
tác thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống quan liêu,
tham nhũng trong bộ máy nhà nước; lãnh đạo công tác của các bộ, cơ quan
ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các cấp; hướng dẫn,
kiểm tra Hội đồng nhân dân trong việc thực hiện văn bản của cơ quan nhà
nước cấp trên; tạo điều kiện để Hội đồng nhân dân thực hiện nhiệm vụ, quyền
hạn do luật định;
6. Bảo vệ quyên và lợi ích của Nhà nước và xã hội, quyên con người,
quyền công dân; bảo đảm trật tự, an toàn xã hội;
7. Tổ chức đàm phán, ký điều ước quốc tế nhân danh Nhà nước theo ủy
quyền của Chủ tịch nước; quyết định việc ký, gia nhập, phê duyệt hoặc chấm
dứt hiệu lực điều ước quốc tế nhân danh Chính phủ, trừ điều ước quốc tế trình
Quốc hội phê chuẩn quy định tại khoản 14 Điều. 70; bảo vệ lợi ích của Nhà
nước, lợi ích chính đáng của tổ chức và công dân Việt Nam ở nước ngoài;
8. Phối hợp với Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và cơ
quan trung ương của tô chức chính trị - xã hội trong việc thực hiện nhiệm vụ,
quyền hạn của mình.
Điều 97
Nhiệm kỳ của Chính phủ theo nhiệm kỳ của Quốc hội. Khi Quốc hội hết
nhiệm kỳ, Chính phủ tiêp tục làm nhiệm vụ cho đên khi Quốc hội khoá mới
thành lập Chính phủ.
Điều 98
Thủ tướng Chính phủ do Quốc hội bầu trong số đại biểu Quốc hội.
25
Thủ tướng Chính phủ có những nhiệm vụ và quyền hạn sau đây:
1. Lãnh đạo công tác của Chính phủ; lãnh đạo việc xây dựng chính sách
và tô chức thi hành pháp luật;
2. Lãnh đạo và chịu trách nhiệm về hoạt động của hệ thống hành chính
nhà nước từ trung ương đến địa phương, bảo đảm tính thống nhất và thông
suốt của nền hành chính quốc gia;
3. Trình Quốc hội phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức
Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng và thành viên khác của Chính phủ; bổ
nhiệm, miễn nhiệm, cách chức Thứ trưởng, chức vụ tương đương thuộc bộ, cơ
quan ngang bộ; phê chuẩn việc bầu, miễn nhiệm và quyết định điều động, cách
chức Chủ tịch, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung
ương;
4. Đình chỉ việc thi hành hoặc bãi bỏ văn bản của Bộ trưởng, Thủ trưởng
cơ quan ngang bộ, Ủy ban nhân dân, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố
trực thuộc trung ương trái với Hiến pháp, luật và văn bản của cơ quan nhà
nước cấp trên; đình chỉ việc thi hành nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh,
thành phố trực thuộc trung ương trái với Hiến pháp, luật và văn bản của cơ
quan nhà nước cấp trên, đồng thời đề nghị Ủy ban thường vụ Quốc hội bãi bỏ;
5. Quyết định và chỉ đạo việc đàm phán, chỉ đạo việc ký, gia nhập điều
ước quộc tế thuộc nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ; tổ chức thực hiện điều
ước quốc tế mà Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên;
6. Thực hiện chế độ báo cáo trước Nhân dân thông qua các phương tiện
thông tin đại chúng về những vấn đề quan trọng thuộc thấm quyền giải quyết
của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.
Điều 99
1. Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ là thành viên Chính phủ và là
người đứng đâu bộ, cơ quan ngang bộ. lãnh đạo công tác của bộ, cơ quan'
ngang bộ; chịu trách nhiệm quản lý nhà nước về ngành, lĩnh vực được phân
công: tổ chức thi hành và theo dõi việc thi hành pháp luật liên quan đến ngành,
lĩnh vực trong phạm vi toàn quốc.
2. Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ báo cáo công tác trước Chính
phủ, Thủ tướng Chính phủ; thực hiện chế độ báo cáo trước Nhân dân về những
vấn đề quan trọng thuộc trách nhiệm quản lý.
Điều 100
Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang
bộ ban hành văn bản pháp luật để thực hiện nhiệm vụ, quyền bạn của mình,
kiểm tra việc thi hành các văn bản đó và xử lý các văn bản trái pháp luật theo
quy định của luật.
26
Điều 101
Chủ tịch Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và người đứng
đầu cơ quan trung ương của tô chức chính trị - xã hội được mời tham dự phiên
họp của Chính phủ khi bàn các vấn đề có liên quan.
` „ ˆ . CHƯƠNG VII „ ˆ ˆ
TÒA ÁN NHÂN DÂN, VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DẪN
Điều 102
1. Tòa án nhân dân là cơ quan xét xử của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa
Việt Nam, thực hiện quyền tư pháp.
2. Tòa án nhân dân gồm Tòa án nhân dân tối cao và các Tòa án khác do
luật định.
3. Tòa án nhân dân có nhiệm vụ bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người,
quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước,
quyền và lợi ích hợp pháp của tô chức, cá nhân.
Điều 103
1. Việc xét xử sơ thẩm của Tòa án nhân dân có Hội thẩm tham gia, trừ
trường hợp xét xử theo thủ tục rút gọn.
2. Thâm phán, Hội thâm xét xử độc lập và chỉ tuân theo pháp luật; nghiêm
cắm cơ quan, tổ chức, cá nhân can thiệp vào việc xét xử của Thẩm phán, Hội
thấm.
3. Tòa án nhân dân xét xử công khai. Trong trường hợp đặc biệt cần giữ
bí mật nhà nước, thuần phong, mỹ tục của dân tộc, bảo vệ người chưa thành
niên hoặc giữ bí mật đời tư theo yêu cầu chính đáng của đương sự, Tòa án
nhân dân có thê xét xử kín.
. 4. Tòa án nhân dân xét xử tập thể và quyết:định theo đa số, trừ trường hợp
xét xử theo thủ tục rút gọn.
5. Nguyên tắc tranh tụng trong xét xử được bảo đảm.
6. Chế độ xét xử sơ thẩm, phúc thầm được bảo đảm.
7. Quyền bào chữa của bị can, bị cáo, quyền bảo vệ lợi ích hợp pháp của
đương sự được bảo đảm.
Điều 104
1. Tòa án nhân dân tối cao là cơ quan xét xử cao nhất của nước Cộng hoà
xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
2. Tòa án nhân dân tối cao giám đốc việc xét xử của các Tòa án khác, trừ
trường hợp do luật định.
21
3. Tòa án nhân dân tối cao thực hiện việc tông kết thực tiễn xét xử, bảo
đảm áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử.
Điều 105
1. Nhiệm kỳ của Chánh án Toà án nhân dân tối cao theo nhiệm kỹ của
Quốc hội. Việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức và nhiệm kỳ của Chánh án
Tòa án khác do luật định.
2. Chánh án Toà án nhân dân tối cao chịu trách nhiệm và báo cáo công tác
trước Quốc hội; trong thời gian Quốc hội không họp, chịu trách nhiệm và báo
cáo công tác trước Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chủ tịch nước. Chế độ báo cáo
công tác của Chánh án các Tòa án khác do luật định.
3. Việc bỗ nhiệm, phê chuẩn, miễn nhiệm, cách chức, nhiệm kỳ của Thâm
phán và việc bầu, nhiệm kỳ của Hội thẩm do luật định.
Điều 106
Bản án, quyết định của Toà án nhân dân có hiệu lực pháp luật phải được
cơ quan, tổ chức, cá nhân tôn trọng; cơ quan, tổ chức, cá nhân hữu quan phải
nghiêm chỉnh chấp hành.
Điều 107
1. Viện kiểm sát nhân dân thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư
pháp.
2. Viện kiêm sát nhân dân gồm Viện kiểm sát nhân dân tối cao và các
Viện kiểm sát khác do luật định.
3. Viện kiểm sát nhân dân có 5 nhiệm vụ bảo vệ pháp luật, bảo vệ quyền
con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của
Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, góp phần bảo đảm
pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất.
Điều 108
1. Nhiệm kỳ của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao theo nhiệm
kỳ của Quốc hội. Việc bỗ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức, nhiệm kỳ của Viện
trưởng các Viện kiêm sát khác và của Kiểm sát viên do luật định.
2. Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao chịu trách nhiệm và báo
cáo công tác trước Quốc hội; trong thời gian Quốc hội không họp, chịu trách
nhiệm và báo cáo công tác trước Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chủ tịch nước.
Chế độ báo cáo công tác của Viện trưởng các Viện kiểm sát khác do luật định.
Điều 109
1. Viện kiểm sát nhân dân do Viện trưởng lãnh đạo. Viện trưởng Viện
kiểm sát nhân dân cấp dưới chịu sự lãnh đạo của Viện trưởng Viện kiểm sát
28
nhân dân cấp trên. Viện trưởng các Viện kiêm sát câp dưới chịu sự lãnh đạo
thông nhật của Viện trưởng Viện kiêm sát nhân dân tôi cao.
2. Khi thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tr pháp, Kiêm sát
viên tuân theo pháp luật và chịu sự chỉ đạo của Viện trưởng Viện kiêm sát
nhân dân.
„ CHƯƠNG 1X
CHÍNH QUYÊN ĐỊA PHƯƠNG
Điều 110
1. Các đơn vị hành chính của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
được phân định như sau:
Nước chia thành tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương;
Tỉnh chia thành huyện, thị xã và thành phố thuộc tỉnh; thành phố trực
thuộc trung ương chia thành quận, huyện, thị xã và đơn vị hành chính tương
đương:
Huyện chia thành xã, thị trấn; thị xã và thành phố thuộc tỉnh chia thành
phường và xã; quận chia thành phường.
Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt đo Quốc hội thành lập.
2. Việc thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành
chính phải lấy ý kiến Nhân dân địa phương và theo trình tự, thủ tục do luật
định.
Điều 111
1. Chính quyền địa phương được tổ chức ở các đơn vị hành chính của
nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
2. Cấp chính quyền địa phương gồm có Hội đồng nhân dân và Ủy ban
nhân dân được tổ chức phù hợp với đặc điểm nông thôn, đô thị, hải đảo, đơn vị
hành chính - kinh tế đặc biệt do luật định.
Điều 112
1. Chính quyền địa phương tô chức và bảo đảm việc thi hành Hiến pháp
và pháp luật tại địa phương; quyết định các vấn đề của địa phương do luật định;
chịu sự kiểm tra, giám sát của cơ quan nhà nước cấp trên.
2. Nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền địa phương được xác định trên
cơ sở phân định thẩm quyền giữa các cơ quan nhà nước ở trung ương và địa
phương và của mỗi cắp chính quyền địa phương.
3. Trong trường hợp cần thiết, chính quyền địa phương. được giao thực
hiện một số nhiệm vụ của cơ quan nhà nước cấp trên với các điều kiện bảo đảm
thực hiện nhiệm vụ đó.
29
Điều 113
1. Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại
diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân, do Nhân dân địa
phương bầu ra, chịu trách nhiệm trước Nhân dân địa phương và cơ quan nhà
nước câp trên.
2. Hội đồng nhân dân quyết định các vấn đề của địa phương do luật
định; giám sát việc tuân theo Hiến pháp và pháp luật ở địa phương và việc thực
hiện nghị quyết của Hội đồng nhân dân.
Điều 114
1. Uỷ ban nhân dân ở cấp chính quyền địa phương do Hội đồng nhân dân
cùng cấp bầu là cơ quan chấp hành của Hội đồng nhân dân, cơ quan hành chính
nhà nước ở địa phương, chịu trách nhiệm trước Hội đồng nhân dân và cơ quan
hành chính nhà nước cấp trên.
2. Uỷ ban nhân dân tổ chức việc thi hành Hiến pháp và pháp luật ở địa
phương; tô chức thực hiện nghị quyết của Hội đồng nhân dân và thực hiện các
nhiệm vụ do cơ quan nhà nước cập trên giao.
Điều 115
1. Đại biểu Hội đồng nhân dân là người đại điện cho ý chí, nguyện vọng
của Nhân dân địa phương: liên hệ chặt chẽ với cử tri, chịu sự giám sát của cử
tri, thực hiện chế độ tiếp xúc, báo cáo với cử tri về hoạt động của mình và của
Hội đồng nhân dân, trả lời những yêu cầu, kiến nghị của cử tri, xem xét, đôn
đốc việc giải quyết khiếu nại, tố cáo. Đại biểu Hội đồng nhân dân có nhiệm vụ
vận động Nhân dân thực hiện Hiến pháp và pháp luật, chính sách của Nhà
nước, nghị quyết của Hội đồng nhân dân, động viên Nhân dân tham gia quản
ly nhà nước.
2. Đại biểu Hội đồng nhân dân có quyền chất vấn Chủ tịch Ủy ban nhân
dân, các thành viên khác của Uỷ ban nhân dân, Chánh án Toà án nhân dân,
Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân và Thủ trưởng cơ quan thuộc Ủỷ ban
nhân dân. Người bị chất vấn phải trả lời trước Hội đồng nhân dân. Đại biểu
Hội đồng nhân dân có quyền kiến nghị với các cơ quan nhà nước, tổ chức, đơn
vị ở địa phương. Người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị này có trách nhiệm
tiếp đại biểu, xem xét, giải quyết kiến nghị của đại biểu.
Điều 116
1. Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân thực hiện chế độ thông báo tình
hình của địa phương cho Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể nhân
dân, lắng nghe ý kiến, kiến nghị của các tổ chức này về xây dựng chính quyền
và phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương; phối hợp với Mặt trận Tổ quốc Việt
Nam và các đoàn thể nhân dân động viên Nhân dân cùng Nhà nước thực hiện
các nhiệm vụ kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh ở địa phương.
30
2. Chủ tịch Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và người đứng đầu tổ
chức chính trị - xã hội ở địa phương được mời tham dự các kỳ họp Hội đồng
nhân dân và được mời tham dự hội nghị Uỷ ban nhân dân cùng câp khi bàn các
vân đê có liên quan.
CHƯƠNG X
HỘI ĐỒNG BẦU CỬ QUỐC GIA,
KIÊM TOÁN NHÀ NƯỚC
Điều 117
1. Hội đồng bầu cử quốc gia là cơ quan do Quốc hội thành lập, có nhiệm
vụ tô chức bầu cử đại biểu Quốc hội; chỉ đạo và hướng dẫn công tác bầu cử đại
biểu Hội đồng nhân dân các cấp.
2. Hội đồng bầu cử quốc gia gồm Chủ tịch, các Phó Chủ tịch và các Ủy viên.
3. Tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của Hội đồng bầu cử quốc gia và
số lượng thành viên Hội đồng bầu cử quốc gia do luật định.
Điều 118
1. Kiểm toán nhà nước là cơ quan do Quốc hội thành lập, hoạt động độc
lập và chỉ tuân theo pháp luật, thực hiện kiêm toán việc quản lý, sử dụng tài
chính, tài sản công.
2. Tổng Kiểm toán nhà nước là người đứng đầu Kiểm toán nhà nước, do
Quốc hội bầu. Nhiệm kỳ của Tổng Kiểm toán nhà nước do luật định.
_ Tổng Kiểm toán nhà nước chịu trách nhiệm và báo cáo kết quả kiểm toán,
báo cáo công tác trước Quốc. hội; trong thời gian Quốc hội không họp, chịu
trách nhiệm và báo cáo trước Ủy ban thường vụ Quốc hội.
3. Tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của Kiểm toán nhà nước đo luật
định.
' CHƯƠNG XI " ‹
HIỆU LỰC CỦA HIẾN PHÁP
VÀ VIỆC SỬA ĐÔI HIẾN PHÁP
Điều 119
1. Hiến pháp là luật cơ bản của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt
Nam, có hiệu lực pháp lý cao nhất.
Mọi văn bản pháp luật khác phải phù hợp với Hiến pháp.
Mọi hành vi vi phạm Hiến pháp đều bị xử lý.
2. Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Tòa án
nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân, các cơ quan khác của Nhà nước và toàn thể
Nhân dân có trách nhiệm bảo vệ Hiến pháp.
Cơ chế bảo vệ Hiến pháp do luật định.
se
31
Điều 120
1. Chủ tịch nước, Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ hoặc ít nhất
một phần ba tổng số đại biểu Quốc hội có quyên đề nghị làm Hiến pháp, sửa
đổi Hiến pháp. Quốc hội quyết định việc làm Hiến pháp, sửa đổi Hiến pháp khi
có ít nhất hai phần ba tổng số đại biểu Quốc hội biểu quyết tán thành.
2. Quốc hội thành lập Ủy ban dự thảo Hiến pháp. Thành phần, số lượng
thành viên, nhiệm vụ và quyền hạn của Ủy ban dự thảo Hiến pháp do Quốc hội
quyết định theo đề nghị của Uỷ ban thường vụ Quốc hội.
3. Ủy ban dự thảo Hiến pháp soạn thảo, tổ chức lấy ý kiến Nhân dân và
trình Quốc hội dự thảo Hiến pháp.
4. Hiến pháp được thông qua khi có ít nhất hai phần. ba tổng số đại biểu
Quốc hội biểu quyết tán thành. Việc trưng cầu ý dân vẻ Hiến pháp do Quốc hội
quyết định.
5. Thời hạn công bố, thời điểm có hiệu lực của Hiến pháp do Quốc hội
quyêt định.
Hiến pháp này đã được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam khóa XIHI, kỳ họp thứ 6 thông qua ngày 28 tháng 11 năm 2013.